Akademik Veri Yönetim Sistemi
Türk Periodontoloji Derneği 52. Bilimsel Kongresini ve 30. Bilimsel Sempozyumu, İzmir, Türkiye, 21 - 23 Eylül 2023, ss.673-674, (Tam Metin Bildiri)
Aktinik Keratozlar, diğer ismiyle Solar Elastozlar, uzun süre ultraviyole radyasyona maruz
kalmış ciltte meydana gelen keratinosit neoplazmlarıdır. Genellikle multipl, sarı-kahverengi,
hiperkeratotik ve asemptomatik olan lezyonlar, erkeklerde ve açık tenli bireylerde daha sık
görülmektedir. Çeşitli klinik görüntülere sahip olabilen ‘Aktinik Keratoz’lar, klinik olarak 3 seviyeli
Olsen ölçeğine göre hafif ila şiddetli olarak derecelendirilebilir. Tek bir aktinik keratozun malign
transformasyon riskine ilişkin veriler %0,1 ile %16 arasında değişmektedir. Olgu Fakültemiz
Periodontoloji kliniğimize “diş taşı varlığı ve diş eti rahatsızlıkları sebebiyle” başvuran 73 yaşındaki
sistemik olarak sağlıklı erkek hastamızda, ilaç ve/veya ilaç alerjisi öyküsü bulunmadığı öğrenildi.
Ekstraoral muayene sırasında alt dudak mukozası ile epitel sınırında, sınırları düzensiz, yüzeyden
kabarık, palpe edilebilen, çevresinde beyaz lezyonların saptandığı, hiperkeratötik bir lezyon tespit
edildi. Üst dudak vermilyonu sağlıklı olup baş ve boyun bölgesinde lenfodenopati saptanmadı.
Anamnez derinleştirildiğinde, lezyonun 3 yıldır mevcut olduğu; ancak semptom olmadığı için hastanın
bu sebeple herhangi bir hekime başvurmadığı, hastanın yılın belli dönemlerinde güneş altında çalıştığı
öğrenildi. İntraoral klinik ve radyografik muayenede periodontal açıdan herhangi bir anomali tespit
edilmedi, hastamıza ‘Dental Plağa Bağlı Gingivitis’ teşhisi konuldu. Supragingival diş taşı temizliği
ve oral hijyen eğitimi sonrası, ilgili labial lezyondan insizyonel biyopsi alınarak ‘Aktinik Keratoz’ ve
‘Skuamöz Hücreli Karsinom’ ön tanıları ile Gazi Üniversitesi Oral Patoloji Ana Bilim Dalı’na
gönderildi. Histopatolojik incelemede; oral mukozanın yüzey skuamöz epitelinde belirgin hiperkeratoz
ve ağır displastik değişiklikler ile karakterli lezyonel yapı izlendi. Bağ dokuda yaygın bazofilik
dejenerasyon (solar elastozis), subepitelyal bağ dokuda belirgin mononükleer inflamatuar hücre
infiltrasyonu saptandı. Bulgular ışığında ‘Aktinik Şelitis ile uyumlu Aktinik Keratoz’ tanısı konuldu,
hasta Ankara Şehir Hastanesi ‘Dermatoloji’ bölümüne refere edilerek takibe alındı. Sonuç Aktinik
keratozun dudağın skuamöz hücreli karsinomuna malign dönüşüm oranı %10 ila %30 arasında
değişmektedir. Asemptomatik ve karsinoma dönüşebilme potansiyeli nedeniyle detaylı anamnez,
rutinde intraoral ve ekstraoral klinik muayenenin bir bütün olarak değerlendirilmesi ile birlikte
olguların düzenli takibi önem taşımaktadır.
Anahtar Kelimeler: aktinik keratoz, aktinik şelitis, solar elastoz, skuamöz hücreli karsinom
Actinic Keratoses, or Solar Elastoses, are keratinocyte neoplasms in skin exposed to
prolonged ultraviolet radiation. The lesions are usually multiple, yellow-brown, hyperkeratotic, and
asymptomatic, and are more common in men and fair-skinned individuals. 'Actinic Keratoses' can have
a variety of clinical presentations and can be clinically graded as mild to severe according to the 3-
level Olsen scale. Data on the risk of malignant transformation of a single actinic keratosis ranges from
0.1% to 16%. Case A 73-year-old male visited our Periodontology clinic due to calculus and gingival
discomfort. He had no known medication history. During the extraoral examination, a hyperkeratotic
lesion with irregular borders, raised from the surface, palpable, and surrounded by white lesions was
detected at the border of the lower lip mucosa and epithelium. When the anamnesis was deepened, it
was learned that the lesion had been present for 3 years; however, the patient did not consult any
physician for this reason because there were no symptoms, and the patient worked under the sun at
certain times of the year. After the prophylaxis, an incisional biopsy of the lesion was taken and sent
to Gazi University's Oral Pathology Department. The diagnosis suggested 'Actinic Keratosis' and
potential 'Squamous Cell Carcinoma'. Histological examination showed significant hyperkeratosis and
dysplasia in the oral mucosa's squamous epithelium, basophilic degeneration in connective tissue, and
notable inflammation. In light of the findings, a diagnosis of 'Actinic Keratosis compatible with Actinic
Chelitis' was made and the patient was referred to Ankara City Hospital's 'Dermatology' department
for follow-up. Conclusion The malignant transformation rate of actinic keratosis to squamous cell
carcinoma of the lip varies between 10% and 30%. Because of its asymptomatic and potential to
transform into carcinoma, detailed anamnesis, routine intraoral and extraoral clinical examination and regular follow-up of the cases are important.
Keywords: actinic keratosis, actinic cheilitis, solar elastosis, squamous cell carcinoma