15. Sosyal Bilimler Kongresi, Ankara, Türkiye, 29 Kasım - 01 Aralık 2017, ss.1-3, (Özet Bildiri)
Son yıllarda gündelik hayatın
hayati bir parçası haline gelen sosyal medya, akıllı cep telefonlarının
yaygınlaşmasıyla köylünün hayatında da önemli bir yer kaplamaya başlamıştır. Bu
nedenle önceleri sosyal medya mecraları arasında neredeyse ana akım haline
gelmiş olan Facebook ağırlıklı bir kullanma pratiği sergileyen köylüler,
giderek diğer sosyal medya mecralarında da yaygın bir biçimde hesap açmaya
başlamışlardır.
Bu çalışma, yaklaşık üç yıl önce yine bir Batı Akdeniz köyünde yapılmış
bir saha çalışmasına katkı anlamına gelecek sahanın yeni parametrelerle gözden
geçirilmesi çalışması olarak tasarlanmıştır. Bu nedenle, daha önceki çalışma
için sahasına çıkılmış olan söz konusu köy bu çalışmada da yer alacaktır. Daha önceki çalışma için
başlangıçta genel bir sosyal medya kavramı çıkış noktası olarak ele alınmış
olmasına rağmen, sahaya girilince görüşülen kişilerin ezici bir çoğunluğunun
Facebook kullanıcısı olması nedeniyle, bir Facebook araştırmasına dönüşmüştü.
Son yapılan sistematik olmayan gözlemlere dayanarak kullanıcıların Facebook
dışında başka tematik sosyal medya mecralarında hızla hesap açmaya başladıkları
görülmüştür. Bu yeni gelişmelerin ne gibi yeni sosyalleşme biçimleri ve
etkileşimleri doğurduğu gözlenmeye ve analiz edilmeye değer görülmektedir.
Ayrıca daha önceki çalışmaya, bu çalışmada yeni bir parametre olarak iki köy
daha eklenmiştir. Daha önceki çalışmada saha çalışması, sadece görüşülen
kişilerle yapılan derinlemesine görüşmelerle sınırlandırılmıştır. Bu çalışmada
görüşme sırasında görüşülen kişilerin sahibi olduğu hesaplarda yaptıkları
paylaşımlar, derinlemesine görüşme sırasında beraber açılarak bir nevi
müzakereye açılmış, görüşülen
kişilerin hesapları ve etkileşimleri de incelemeye dâhil edilmiştir.
Böylece çalışmada bir anlamda hem geleneksel etnografinin katılımcı gözlem
yöntemini, hem de dijital etnografi yöntemini birleştirilmeye çalışılmıştır.
Çalışmanın temel soruları ise
şunlar olacaktır: Facebook da dâhil olmak üzere diğer sosyal medya araçları,
köylüdeki geleneksel sosyalleşme yollarına ne gibi yeni yollar sunmaktadır? Bu
yeni sosyalleşme yolları kullanıcı bireyler arasındaki iletişim kanallarına
olumlu mu olumsuz mu katkı sunmaktadır? Olumlu ya da olumsuz katkılar,
kullanıcı bireylerdeki sosyal medya kullanma örüntülerini nasıl
dönüştürmektedir? Sosyal medyada paylaşılan içeriklerle geleneksel medyada
izlenen/okunan içerikler arasında alımlama açısından bir fark görülüyor mu? Bu
sorular, yapılacak derinlemesine görüşme sırasında elbette daha da
genişleyecektir.