Devletin İktisadi ve Sosyal Ödevlerinin Sınırları Üzerine Bir Değerlendirme
Prof. Dr. Nami Çağan Anısına Armağan, Zeynep Müftüoğlu,Mustafa Akkaya,Umut Acun,Can Yalçın,Yiğitcan Çankaya, Editör, Atılım Üniversitesi Yayınları, Ankara, ss.287-294, 2020
- Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Araştırma Kitabı
- Basım Tarihi: 2020
- Yayınevi: Atılım Üniversitesi Yayınları
- Basıldığı Şehir: Ankara
- Sayfa Sayıları: ss.287-294
- Editörler: Zeynep Müftüoğlu,Mustafa Akkaya,Umut Acun,Can Yalçın,Yiğitcan Çankaya, Editör
- Ankara Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
1982 Anayasası’nın “Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler” başlıklı üçüncü bölümünde ailenin korunması ve çocuk hakları, eğitim ve öğretim hakkı, kıyılardan yararlanılması, toprak mülkiyeti, tarım, hayvancılık ve bu üretim dallarında çalışanların korunması, kamulaştırma, devletleştirme, özelleştirme, çalışma ve sözleşme hürriyeti, sağlık hizmetleri ve çevrenin korunması, konut hakkı, gençliğin korunması, sporun geliştirilmesi, sosyal güvenlik hakkı, tarih, kültür ve tabiat varlıklarının korunması ve sanatın ve sanatçının korunmasına ilişkin bazı ödevler devlete yüklenmiştir. Bu konular, oldukça geniş şekilde çerçevelenmekte ve sosyal devlet ilkesinin gerçekleştirilmesine yönelik çok önemli alanları kapsamaktadır. Devlete yüklenen bu ödevlerin yerine getirilmesi Türkiye’de yaşayan herkesi doğrudan ilgilendirdiğinden, bunların öncelikle gerçekleştirmesi gereken yükümlülükler olduğu da düşünülebilir. Ancak devletin, anayasa ile kendisine verilen ödevleri gerçekleştirmesi konusunda bir sınır olabileceğine ilişkin 1982 Anayasası’nda düzenleme yer almaktadır. Sosyal devlet ilkesinin benimsendiği bir anayasada, devlete yüklenen ödevlerin bir sınırının olmasına ilişkin hükmün varlığı tartışılabilir. Ayrıca bunun bir anayasal kural haline getirilmiş olması da dikkat çekicidir. Bu kapsamda öncelikle kuralın mevcut ve önceki anayasalardaki işlenişi ele alındıktan sonra, söz konusu sınırın çerçevesini oluşturan “görevlerin amaçlarına uygun önceliklerinin gözetilmesi” ve “malî kaynaklarının yeterliliği ölçüsüne” ilişkin düşünceler aktarılacaktır