BİR DÖNÜŞÜMÜN BAŞLANGIÇ HİKÂYESİ: KARA ELMAS VEENDÜSTRİ DEVRİMİ


Yılmaz R., Koyuncu D. T.

Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.22, sa.2, ss.1021-1042, 2020 (TRDizin) identifier

Özet

Bu çalışmada, “kara elmas” olarak tabir edilen kömürün, Endüstri Devrimi’ndeki etkisi ve dünya ekonomisinde hegemon güç haline gelen İngiltere’de meydana getirdiği değişimlerdeki rolü incelenmiştir. Kömür, doğanın insana sunduğu çok önemli bir enerji kaynağıdır. Kömürün elde edilmesi için doğanın dönüştürülmesi gerekir. İnsan, doğanın dönüştürülmesi sürecinde etken bir varlık olarak yer alırken, kendisini de dönüştürür. Bu süreçte doğadan elde edilen kömür, insan ile girdiği ilişkide, hem doğanın hem de insanın dönüşümünü hızlandırmış ve Endüstri Devrimi’nin temel enerji kaynağı olmuştur. Bununla birlikte kömürün elde edilmesine yönelik yeni teknolojiler geliştirilmiş, taşınması için ulaşım sektöründe yenilikler yapılmış ve üretim gündelik rolünden sıyrılıp, makineleşme ile birlikte kütle halinde yapılmaya başlanmıştır. Bu gelişmeler ilk defa, düşük maliyetli kömürü avantaja dönüştüren İngiltere’de ortaya çıkmıştır. İngiltere, kömürü kullanarak Endüstri Devrimi’ni başlatırken, kendi içinde kentleşmeden-işçi hareketlerine kadar ekonomik ve siyasal değişmeleri de yaşamıştır. Diğer yandan kömür ve onun etrafında oluşan yenilikler, İngiltere’nin dünya ekonomisini ve siyasetini yönlendirmesinde yardımcı olmuştur. Sonuç olarak, her ne kadar bir enerji kaynağı şeklinde düşünülse de toplumsal bir madde olan kömür, İngiltere’ye liderlik rolünü verdirirken, Endüstri Devrimi sonrasında eskiye dönüşün mümkün olmadığı bir dünya yaratılmasında aracı rolünü üstlenmiştir.
In this study, the effect of coal, which is called "black diamond", in theIndustrial Revolution, and its role in the variances it has made in the UK, which has becomehegemonic power in the world economy, have been examined. Coal is a very importantenergy source that nature gives people. Nature must be transformed in order to draw coal.While human being is an active entity in the process of transforming nature, it also transformsitself. In the mutual relationship with human, coal has also become the main energy sourceof the Industrial Revolution, which will accelerate the transformation of both nature andhuman. However, new technologies for coal drawing have been developed, innovations havebeen made in the transportation sector for transportation, and production has started to bestripped from its daily role and made in mass. These developments first appeared in England, which turned low-cost coal into an advantage. While England started the IndustrialRevolution using coal, it also experienced economic and political changes from urbanizationto labor movements. On the other hand, coal and the innovations around it have helpedBritain guide the world economy and politics. As a result, coal, which is a social substance,gave England its leadership role, while playing the intermediary role in creating a worldwhere it is not possible to bring back the past after the Industrial Revolution.