Sosyoloji Dergisi, cilt.2023, sa.45, ss.127-145, 2023 (Hakemli Dergi)
İnsanlık tarihi boyunca, birçok kez pandemileri deneyimlemiştir. Fakat Dünyanın güncel olarak yakinen deneyimlediği son pandemi olan covid-19’un tarihsel geçmişine göre daha derin, çok boyutlu ve farklı etkileri ortaya çıkmıştır. Covid-19 pandemisi dünyanın neoliberal döneminde sosyal devletin sorumluluğun azaltılmaya çalışıldığı, derinleşen gelir eşitsizliği ve yoksulluk ile mücadele edilen, sağlıksız ve aşırı kalabalık kentlerin hızla çoğalıp seyahat olanaklarının ve ticaretin ileri derecede küreselleştiği üretimin, tüketimin ve yaşamın hızlanması, sağlık hizmetlerinin özelleştirilmesi ve sağlığın bir meta haline geldiği bir döneme denk gelmiştir. Bu nedenle tıbbi etkilerinin dışında psikolojik, sosyal ve ekonomik anlamda farklı deneyimler yaşanmıştır. Bu deneyimler içinde en ağır fiziksel, sosyal ve psikolojik etkiyi yaşayan gruplardan biri de sağlık çalışanları olmuştur. Bu değerlendirme kapsamında sağlık çalışanlarının pandemiden etkilenme durumları ekolojik yaklaşım çerçevesinde fiziksel, duyuşsal, bilişsel, sosyal, ekonomik ve tinsel boyutları ile değerlendirilmiş olup sağlık çalışanlarının toplumun diğer kesimlerine göre pandemi sürecinden derinden etkilendikleri ve özellikle aşırı strese bağlı olarak baş etme mekanizmalarında aksaklıklar yaşandığı görülmüştür. Önleyici hizmetler geliştirilmediği taktirde uzun vadede ise yönetimi güçleşecek derin psikososyal etkiler yaşayacakları görülmektedir.
Humanity has experienced pandemics many times throughout
history. However, Covid-19, which is the last pandemic that the world has
experienced closely, has more profound, multidimensional, and different
effects compared to the historical past. Covid-19 pandemic; In connection
with the characteristics of the neoliberal period that the world is going
through, it coincided with a period in which the responsibility of the social
state was tried to be reduced and the deepening income inequality and
poverty struggled. This situation resulted in the rapid proliferation of
unhealthy and overcrowded cities, the advanced globalization of travel
opportunities and trade, the acceleration of production, consumption, and life,
the privatization of health services, and the transformation of health into a
commodity. For this reason, apart from its medical effects, different
psychological, social, and economic experiences have been experienced.
Among these experiences, one of the groups that experienced the heaviest
physical, social, and psychological impact was healthcare professionals.
Within the scope of this review study, the health workers' exposure to the
pandemic has been evaluated with the physical, emotional, cognitive, social,
economic, and spiritual dimensions of the information obtained from the
researchers conducted in the field, and it has been stated that health workers
are deeply affected by the pandemic process compared to other segments of
the society, and especially due to excessive stress. It has been observed that
there are malfunctions in the mechanisms of release. If preventive services
are not developed, it is seen that they will experience deep psychosocial
effects that will become difficult to manage in the long run.