in: Eczacılıkta Yenilikler-5, Prof. Dr. Asuman BOZKIR Prof. Dr. Ceyda Tuba ŞENGEL TÜRK, Editor, Ankara Üniversitesi, Ankara, pp.803-818, 2025
UZAY ECZACILIĞINDA FARMASÖTİK YENİLİKLER: İLAÇLARIN
SINIR TANIMAYAN YOLCULUĞU
PHARMACEUTICAL INNOVATIONS IN ASTROPHARMACY:
THE BORDERLESS JOURNEY OF MEDICINES
Gülben KARACAOĞLU1, Ayşegül KARATAŞ2*
1Ankara Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, 06560, Ankara, Türkiye
2Ankara Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, Farmasötik Teknoloji Anabilim Dalı, 06560, Ankara,
Türkiye
* Sorumlu Yazar / Corresponding Author: Ayşegül KARATAŞ
e-posta / e-mail: akaratas@pharmacy.ankara.edu.tr
ÖZ
İnsanoğlunun gökyüzüne olan ilgisi, uzun yıllar boyunca bilinmeyeni keşfetme arzusuyla şekillenmiştir.
İnsanlı uzay görevlerinin artmasıyla birlikte, sadece teknolojik değil, sağlık alanında da yeni sorunlar ortaya
çıkmıştır. Uzayın zorlu koşulları, astronotların kullandığı ilaçların etkinliğini ve dayanıklılığını olumsuz
etkileyebilmektedir. İlaçların, dünya şartlarının dışındaki bu ortamda güvenle kullanılabilmesi için yeni çözümler
geliştirilmesi gerekmektedir. Uzay eczacılığı, ilaçların uzay şartlarında nasıl korunup etkin kalabileceği üzerine
odaklanan ve bu konuda farklı bilim dallarını bir araya getiren bir çalışma alanıdır. Nano teknolojiler, kontrollü
salım sistemleri, radyasyona karşı dayanıklı ambalajlama ve 3D biyobaskı gibi yenilikçi yöntemler, bu alanda
geliştirilen önemli yaklaşımlardır. Ayrıca, uzayda ilaç üretimini mümkün kılan yeni teknikler, uzun vadede
tedavilerin sürdürülebilirliğini sağlayacaktır. Bu çalışma, uzayda ilaçların karşılaştığı güçlükleri ve bu
güçlüklerin üstesinden gelmek için geliştirilen yenilikleri ele alarak, gelecekteki uzay görevlerinde ilaç tedavisinin
daha güvenli ve etkili olmasına katkıda bulunmayı hedeflemektedir