Akademik Veri Yönetim Sistemi
8. ULUSLARARASI 18. ULUSAL SAĞLIK VE HASTANE İDARESİ KONGRESİ, İstanbul, Türkiye, 9 - 11 Ekim 2025, ss.430-434, (Özet Bildiri)
Amaç: Bu çalışmanın amacı, 2020–2024 yılları arasında depresyon ile ilgili yayımlanmış ekonomik değerlendirme literatürünü sistematik bir şekilde incelemek ve özellikle maliyetetkililik analizlerine odaklanarak öne çıkan eğilimleri, araştırma boşluklarını ve literatürdeki yapısal ilişkileri ortaya koymaktır. Bu kapsamda, kavramsal, entelektüel ve sosyal düzeyde depresyon ekonomisi alanındaki bilgi yapısı analiz edilmiştir. Yöntem: Bu çalışmada bibliyometrik analiz yöntemi benimsenmiş ve görsel haritalama tekniği kullanılmıştır. Veri kaynağı olarak Web of Science (WoS) veri tabanı tercih edilmiştir. Depresyon sağlık alanında bir terim olduğu için National Library of Medicine (MeSH) terimleri temel alınmış maliyet-etkililik terimi için ise bollean operators’den faydalanarak arama stratejisi belirlenmiştir. Arama, 07.08.2025 tarihinde yalnızca başlıklarda yapılmıştır. 20202024 yılları arasında yayımlanmış, yalnızca makale türündeki İngilizce çalışmalar dahil edilmiştir. Belirlenen arama stratejisi sonucunda toplam 811 makaleye ulaşılmıştır. Bu kayıtlar bibliyometrik analiz için VOSviewer (v1.6.20) programına aktarılmıştır. Veri temizleme sürecinde thesaurus dosyaları kullanılarak kavramsal tutarlılık sağlanmış, böylece anahtar kelime eş oluşumları, ortak yazarlık ağları ve atıf bağlantıları aracılığıyla literatürün kavramsal ve iş birlikçi yapısı güvenilir bir biçimde görselleştirilmeye çalışılmıştır. Bulgular: Ortak yazarlık analizinde, ülkeler arasında toplam bağlantı gücüne göre ABD ve Kanada başta gelse de güncel yayınların Çin, Japonya, Tayland gibi Doğu Asya ülkelerinde yoğunlaştığı görülmektedir. En çok yayın yapan kurum Lundbeck ilaç firması olarak bulunmuştur. Bu alanda akademik kurumların yanısıra ilaç firmalarının ilk sıralarda yer alması dikkat çekicidir. İlk beş derginin hepsinin psikiyatri alanında yayınlanması dikkate çekicidir. İlk sırada gelen dergi “Journal of affective disorders” doküman ve atıf sayısı ve bağlantı gücüne göre alanda oldukça baskındır. En fazla yayına ve atfa sahip ilk üç yazar sırasıyla; Roger S. McIntyre, Michael Cronquist Christensen ve Raymond W. Lam’dir. Ortak kelime ağı analizine göre; major depresyon, depresyon ve antidepresan en fazla birlikte bulunan ve bağlantı gücüne sahip ilk üç kelimedir. Ancak güncel olarak; küresel hastalık yükü, etkinlik, mutlu olamama hastalığı, kronik depresyon, hasta tarafından bildirilen sonuç, sertralin, transdiagnostik terapi anahtar kelimeleri ele alınmaktadır. Sonuç: Bulgular, depresyon ekonomisi alanında son beş yılda akademik ve sektörel iş birliklerinin arttığını göstermektedir. ABD, Çin ve Kanada en çok katkı sağlayan ülkeler olurken, özellikle Doğu Asya ülkelerinde yayın yoğunluğu artmaktadır. Toronto Üniversitesi ve Lundbeck gibi kurumlar öne çıkarken, ilaç firmalarının etkinliği dikkat çekicidir. Bu durum, sağlık teknolojileri değerlendirme süreçlerinde maliyet-etkililik analizlerinin zorunlu hale gelmesiyle ilişkili olabilir. Anahtar kelime kümeleri, araştırma odaklarının çeşitlendiğini ve güncel eğilimlerle şekillendiğini göstermektedir. Bu alanda yayın yapılan ve ilk sırada gelen dergilerin psikiyatri alanında olması dikkat çekicidir. Anahtar kelimeler: Bibliyometrik analiz, Depresyon ekonomisi, Maliyet-etkililik, Sağlık ekonomisi