Bir anda tüm dünyayı etkisi altına alan Covid-19 salgını, küresel sağlıksisteminin yanı sıra küresel ticaret sistemi üzerinde de ciddi bir olumsuz etkiyaratmıştır. Uluslararası ticaretin kurumsallaşmasında başlıca sorumluğu üstlenen veTürkiye’nin de kuruluşundan bu yana aralarında yer aldığı 164 üyesi bulunan DünyaTicaret Örgütü (DTÖ), ilk ortaya çıktığında neredeyse uluslararası ticareti durmanoktasına getiren bu kriz ile mücadelede yetersiz kalmış ve eleştirilerin odağınaoturmuştur. Özellikle medikal ürünlere duyulan ihtiyaç nedeniyle devletler ulusalkorumacı politikalara yönelerek öncelikle bu ürünlerin ihracatını yasaklamışlar yada sınırlandırmışlardır. Prensip olarak DTÖ düzenlemeleri ihracat yasaklarını veihracatta miktar kısıtlamalarını yasaklamıştır. Öte yandan üye devletleri bu yasakkapsamında yer alan yükümlülüklerinden kurtarmaya yönelik bazı muafiyet ve istisnahükümlerine de yer verilmiştir. Bu makalenin amacı, devletlerin Covid-19 salgınısonrası uygulamaya koydukları ihracat kısıtlamaları ve yasaklarının DTÖ’nün ilgilikurallarına uygunluğunu örnek uyuşmazlıklar çerçevesinde değerlendirmektir.
The Covid-19 epidemic, which suddenly affected the whole world, had a serious negative impact not only on the global health system but also the global trade system. The World Trade Organization (WTO), which has 164 members including Turkey as well undertakes the main responsibility for the institutionalization of international trade, was inadequate in response this crisis that brought world trade to a halt when it first emerged, and has come to the center of criticism. In particular, due to the need for medical products, States have turned to national protectionist policies and primarily prohibited or restricted the export of these products. As a rule, WTO rules prohibit quantitative restrictions involving such measures. On the other hand, some exemption and exception provisions are included to relieve Member States from their obligations under this prohibition. The purpose of this article is to evaluate the compliance of the export restrictions and prohibitions implemented by the States after the Covid-19 with the WTO Rules in the light of selected cases
