E-öğrenmede anormal davranışlar ve aykırı değerler


Aydın F., Şahin M., Keskin S., Yurdugül H.

Eğitsel Veri Madenciliği ve Öğrenme Analitikleri, Halil Yurdugül,Soner Yıldırım,Tolga Güyer, Editör, Anı Yayıncılık, Ankara, ss.42-55, 2020

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
  • Basım Tarihi: 2020
  • Yayınevi: Anı Yayıncılık
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.42-55
  • Editörler: Halil Yurdugül,Soner Yıldırım,Tolga Güyer, Editör
  • Ankara Üniversitesi Adresli: Hayır

Özet

Veri kümeleri genellikle benzer niteliklere sahip gözlemlerden oluşur. Her bir gözlem ortak bir mekanizma tarafından üretilen bir sistematik yapıya uyacak niteliklere sahiptir. Başka bir mekanizma tarafından oluşturulduğu şüphelerini uyandıran ve diğer gözlem-lerden çok fazla sapan gözlemler, aykırı veya anormal gözlem verisi olarak tanımlan-maktadır (Hawkins, 1980). Aykırı gözlem, veri kümesinde aynı özelliğe ilişkin değerin di-ğer veriler ile karşılaştırıldığında veri kümesine uymayan, veri kümesinin dağılımını ve analiz sonuçlarını etkileyen verilerdir. Bu nedenle araştırmacılar ileri analiz yöntemle-rine (istatistiksel analizler, veri madenciliği vb.) geçmeden önce bu aykırı gözlemleri be-lirlemeli ve gerekli düzeltmeleri yapmalıdır. Aykırı değer belirleme; veri kümesinde yer alan ve beklenen davranışa uymayan verilerin belirlenmesi olarak adlandırılmaktadır (Chandola, Banerjee ve Kumar, 2009). Aykırı değer belirleme, eğitsel veri madenciliği süreçlerinin ön-işleme aşamasında veri temizleme adımlarından birisi olarak işe koşul-maktadır. Veri kümesinde düzeltmelerin yapılması, geçerli ve güvenilir sonuçlara ulaşıl-masında önemli bir yere sahiptir. “Sıradışılık Analizi” olarak da adlandırılan aykırı gözlem bulma yöntemleri sadece ileri analizler için bir ön çalışma olarak görülmemelidir.