Akademik Veri Yönetim Sistemi
XII International Conference on Critical Education, Ankara, Türkiye, 3 - 06 Temmuz 2024, ss.179-180, (Özet Bildiri)
Ders kitapları, öğretim programlarını yansıtan ve öğretim sürecini örgütleyen temel kaynaklar olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu kapsamda tıpkı öğretim programı gibi, öğretmenin programı takip etmede kullandığı başlıca materyal olan ders kitaplarının da neyi, nasıl ele aldığı; neyi seçtiği veya dışarda bıraktığı o ülkenin eğitim anlayışı hakkında önemli fikirler vermektedir. Bu kapsamda 2023-2024 eğitim öğretim yılında okutulan MEB Felsefe (10 ve 11. Sınıflar) ders kitabındaki yer alan okuma metinleri içerdikleri toplumsal konular bağlamında incelenmiştir. Bu araştırma nitel yöntemlerden doküman incelemesi deseni ile gerçekleştirilmiştir. İncelenen metinler, programda yer alan metin türleri tablosuna göre sınıflandırılmıştır. Araştırma kapsamında kullanılan veriler Millî Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanan Felsefe 10. ve 11. sınıf ders kitaplarından toplanmıştır. Araştırma kapsamında toplanan veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Felsefe 10. Sınıf ders kitaplarında yer alan 65 metin analiz edilmiş ve bu metinlerden 35’i toplumsal konular bağlamında kategorize edilmiştir. Felsefe 11. Sınıf ders kitaplarında yer alan 36 metin analiz edilmiş ve bu metinlerden 17’si toplumsal konular bağlamında kategorize edilmiştir. Çalışma sonucunda ders kitabında yer alan metinlerde toplumsal konulara yer verildiği fakat konuların çeşitliliğinin az olduğu, çoğunun öğretim programında da yer alan değerler ile ilgili olduğu tespit edilmiştir. Ancak kadın hakları, çocuk hakları, engelli hakları ve diğer dezavantajlı grupların hak ve özgürlüklerinin desteklenmesine yönelik içerikler metin boyutunda yetersiz kalmıştır. Araştırma sonucunda derse ait kazanım ve açıklamalarının sadeleştirilerek toplumsal konulara yönelik içerikler için ders kitaplarında alan açılması, ders kitaplarında yer alan içeriklerin toplumsal konulardan kopuk olmaması, güncel toplumsal olay ve olguların ders kitaplarında yer alması, sınıf içinde bu konular hakkında öğrencilerin farkındalık ve bilgisini artırmak için gerekli düzenlemelerin yapılması gerektiği gibi birtakım önerilerde bulunulmuştur.