Açılma Sürecinde LGBTQ Bireylere Yönelik Sosyal Hizmet Müdahalesi: Queer Grup Çalışması Örneği
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sosyal Hizmet, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YUNUS KARA
Danışman: Ayşe Sezen Serpen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı queer grup çalışmasının LGBTQ+'ların özgüvenleri ve kendini açma davranışları üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırma, nicel ve nitel olarak hem karma metot hem de müdahale araştırması şeklinde tasarlanan ön test ve son test kontrol gruplu deneysel bir çalışmadır. Bu amaç doğrultusunda nitel boyuta göre LGBTQ+'ların özgüven düzeylerinin ve kendini açma davranışların olumlu yönde geliştirebilmelerine yardımcı olabilecek 10 haftalık bir grup çalışması tasarlanmıştır. Grup çalışmasının süreç analizi ve tematik analizi MAXQDA 2020 programı kullanılarak, nicel boyutunda ise grup çalışmasının LGBTQ+'ların özgüven düzeylerine ve kendi açma davranışlarına etkisi SPSS 22.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Queer grup çalışmasının sonuçlarına göre ilk olarak grup üyeleri, açılma süreci ile ilişkili yaşadıkları sorunları, güçlükleri anlamlandırarak, bunlara yönelik duygu, düşünce ve davranış tanımlamaları gerçekleştirmişlerdir. Katılımcılar, kimliklerine dair süreçleri ve duygusal ihtiyaçlarını fark etme yönünde özellikle ait olma (sevme-sevilme, değerli olma, iş birliği yapabilme), özgür olma ve eğlenme gereksinimlerine dair paylaşımlarda bulunmuşlardır. Katılımcılar, gelişim süreçlerini gözden geçirerek, kendini seyretme konusunda farkındalık oluşturmuşlardır. Katılımcılar, açık uçlu bir diyalog ortamında ortak deneyimlerini keşfetmiştir. Grup üyelerinin, açılma süreçlerine dair öznel deneyimlerini, kendi istedikleri bir gelecek tahayyülü ile gerçekleştirmeleri, onların güçlenmelerinde ve kendi kaderlerini belirleme konusundaki sürece olumlu bir etki yapmıştır. Nicel analizler sonucunda ise deney grubunun hem özgüven puanlarında hem de kendini açma puanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir yükselme tespit edilmiştir. Sosyal hizmetin temelini oluşturan farklılıklara ve çeşitliliklere saygıyı destekleyen, güçlendirmeyi artıran, kendi kaderini belirleme hakkını savunan müdahalelerin önemi, toplumda farklı ayrımcılık ve şiddet biçimlerine maruz bırakılan, ihtiyaçları ve sorunları araştırılmayıp görmezden gelinen LGBTQ+'lar için daha da artmaktadır. LGBTQ+'ların ihtiyaçlarına ve sorunlarına yanıt verebilen, onlar için güvenli bir alan yaratan queer grup müdahaleleri ile belirtilen bu sorunlara çözüm getirilebilmesi, LGBTQ+'ların yoğun olarak deneyimledikleri baskı, ayrımcılık ve şiddet nedeniyle olumsuz olarak etkilenen özgüvenleri ve kendini açma davranışlarının geliştirilebilmesi açısından da oldukça önemlidir.