Teknolojik ilerlemenin artan finansal entegrasyon ve otomasyon yoluyla ekonomilere etkisi üzerine incelemeler


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İKTİSAT ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGÜR ERGÜL

Danışman: TÜRKMEN GÖKSEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında son yıllarda teknolojik ilerlemelere paralel olarak hızlanan finans entegrasyon ve üretimde artan otomasyonun ekonomiler üzerindeki etkileri analiz edilmiştir Tezin birinci bölümünde, artan finansal entegrasyonun gelişmekte olan ülkelerdeki sermaye akımları ve tüketim üzerindeki etkisi modellenmiştir. Analizde borçlanma kısıtı eklenerek geliştirilen NOEM küçük açık ekonomi modeli kullanılmış ve denge çözümleri simülasyon yöntemiyle elde edilmiştir. Simülasyon sonuçlarına göre artan finansal entegrayon sermaye akımlarını artırmakta tüketimi ise azaltmaktadır. Ayrıca, finansal entegrasyonun sermaye akımları/tüketim oranını arttırdığı ve bunun Türkiye, Güney Afrika ve Çin gibi gelişmekte olan ülke verileriyle uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Tezin ikinci bölümde uluslararası finansal entegrasyonun gelişmekte olan ülkelerdeki makroekonomik oynaklıklara etkisi 1980-2014 dönemi için analiz edilmiştir. Sonuçlar artan finansal entegrasyonun çıktı oynaklığını azalttığını tüketim oynaklığını ise artırdığını göstermektedir. Ticari açıklığın makroekonomik oynaklıklar üzerinde istatistiki olarak önemli bir etkisi bulunmamıştır. Son olarak, artan finansal gelişme düzeyinin hem çıktı hem de tüketim oynaklığını artırdığı ve bu etkilerin istatistiki olarak önemli olduğu bulunmuştur. Tezin son bölümünde küresel düzeyde üretimde artan otomasyonun iş gücünün milli gelirden aldığı paya etkisi analiz edilmiştir. Öncelikle, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde iş gücünün milli gelirden aldığı payın tarihsel gelişimi incelenmiş ve payın her iki ülke grubunda da azaldığı tespit edilmiştir. Sonrasında DSGE modelinin kullanıldığı analiz bölümünde model hem fiziki sermaye hem de insan sermayesi birikim denklemleri eklenerek geliştirilmiştir. Fiziki sermaye birikim denklemi sektör özel teknolojinin verimlilik katsayısını, insan sermayesi birikim denklemi ise eğitim yatırımlarının verimlilik katsayısını içermektedir. Fiziki sermayeye verilen şokun insan sermayesine gelen şoktan fazla olduğu ve aradaki pozitif şok farkının arttırıldığı fark senaryolar denenmiştir. Artan şok farkı iş gücünün milli gelir payının azalmasına neden olmuştur. Bu sonuç, 1980 sonrasında küresel düzeyde iş gücünün milli gelir payında görülen düşüşleri teyit etmektedir.