Türk hukukunda organ ve doku nakli

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, ADLİ BİLİMLER ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDÜLGAFFAR VURAL

Danışman: GÜROL CANTÜRK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Biyoloji ve tıp bilimlerindeki gelişmeler sonucunda yaşayan veya ölmüş bir insandan hasta bir insana organ ve doku naklinin mümkün hale gelmesiyle birlikte, insanın hukukta ve etikte korunan üstün değer olması düşüncesiyle, özellikle organ vericilerinin korunması ve organ ticaretinin önlenmesi açısından organ ve doku nakli alanı özel hukuki düzenlemelere konu olmaktadır. Egemen devletler kendi ülkeleri içinde canlıdan ve ölüden organ naklini kendi mevzuatları ile düzenlemektedirler. Türk hukukunda da 1979 yılından bu yana organ ve doku nakli mevzuatı düzenlenmekte ve bu alan dinamik bir gelişme ve değişim içinde bulunmaktadır. Çalışmada Türk hukukunda organ ve doku naklini düzenleyen mevzuat canlıdan ve ölüden organ ve doku alınması ve naklinin hukuka uygunluğunun esas ve şekil yönünden koşulları, ölüden organ naklinde ölüm halinin tespiti, ceza hukukunda organ ve doku ticareti suçu açılarından son dönemdeki değişiklikleriyle birlikte incelenmiş, öğretideki görüşler, yargı kararları ve bazı yabancı ülkelerdeki yaklaşımlarla birlikte değerlendirilmiştir. Gelecekte yapılacak kanuni düzenlemeler kapsamında, Biyotıp Sözleşmesinin çekince kaldırılarak yürürlüğe konması ile sağlanmış olan 18 yaşından küçük vericilerden kardeşlerine yenilenebilir organ ve doku nakli yapılması imkânının, tıbbi ölüm hali olarak beyin ölümünün anlaşıldığının, insan kökenli embriyoner ve fetal hücre, doku ve organların naklinin, kök hücre çalışmaları ve naklinin, hayvan kökenli hücre, organ ve dokuların naklinin açık bir şekilde Türk hukukunda organ ve doku naklini düzenleyen özel kanunda bir bütünlük içinde yer almasının uygun olacağı kanaatine varılmıştır.