NO spirohalkalı siklotrifosfazenlerin sentezleri, spektroskopik ve stereojenik özellikleri, kristal yapıları ve biyolojik aktiviteler


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZLEM İŞCAN

Danışman: NURAN ASMAFİLİZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, hekzaklorosiklotrifosfazen (N3P3Cl6, trimer) N/O donör atomlu benzilaminlerle monospiro- ve dispiro-trimerik fosfazen türevlerinin ve kısmen sübstitüe tetrakloro fosfazenlerin sekonder aminlerle reaksiyonlarından elde edilen tamamen sübstitüe fosfazen bileşiklerinin spektroskopik özellikleri, moleküler ve kristal yapılarının aydınlatılmasıyla beraber, DNA ile etkileşimlerinin, antibakteriyel etkileri araştırılmıştır. Çalışmamızda ilk olarak benzaldehit ile uygun alifatik aminlerin etkileştirilmelerinden iki dişli benzilamin bileşikleri ve bunların trimer ile reaksiyonlarından mono- ve di- sübstitüe fosfazenleri sentezlenmiştir. Daha sonra kısmen sübstitüe tetrakloro fosfazen bileşikler ve bazı sekonder aminler (pirolidin, morfolin, piperidin, DASD) vasıtasıyla tamamen sübstitüe türevlerin elde edilmesi amaçlanmıştır. Bu tepkimeler sonucunda oluşan bileşikler kolon kromatografisi yöntemi ile ayrılıp saflaştırılmıştır. Reaksiyon ürünlerinde bazıları kristallendirilip X ışınları kırınımetresine uygun kristaller analiz edilmiştir. Ayrıca sentezlenen tüm bileşiklerin antimikrobiyel etkileri, sitotoksik aktiviteleri, DNA üzerine etkileri ve hangi bazlarla etkileşim gösterip göstermediği incelenmiştir.