Gemi kira sözleşmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ÖZEL HUKUK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SALİH ÖNDER
Danışman: HAKAN KARAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Deniz taşımacılığında gemiye duyulan ihtiyaç karşısında, yeni bir gemi inşa ettirmenin çok uzun zaman alması, gemi maliyetlerinin yüksekliği ve gemi sahibi olmanın getirdiği mali yükümlülük ve riskler, geminin kiralanması yoluyla teminini her zaman için daha avantajlı duruma getirmiştir. Söz konusu avantajları nedeniyle geminin, kira sözleşmesiyle temin edilmesi Dünyada olduğu gibi Türk denizciliğinde de oldukça sık başvurulan bir yoldur. Bu nedenle gemi kira sözleşmesi, ülkemiz denizciliği ve deniz hukuku açısından yeni bir kavram değildir. Buna rağmen sözleşme, ilk defa 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren Türk Ticaret Kanunu ile düzenlenmiştir. Türk Ticaret Kanunu gemi kira sözleşmesini, 1119 ile 1130. maddeleri arasında, genel hatları ile düzenlerken burada hüküm bulunmayan durumlarda Türk Borçlar Kanununun adi kira sözleşmesine ilişkin hükümlerinin nitelikleri elverdiği ölçüde uygulanmasını öngörmektedir. Uygulamada ise bu sözleşme, taraflarınca ayrıca hazırlanmak yerine genellikle bu konuda hazırlanmış tip sözleşmeler üzerinden yapılmaktadır. Söz konusu tip sözleşmelerin en çok kullanılanı ise Baltık ve Uluslararası Denizcilik Konseyi (The Baltic and International Maritime Council) tarafından ve "BARECON" ön adıyla anılan tip sözleşmelerdir. Bunlardan en günceli ve en çok kullanılanı "BARECON 2001" şeklinde isimlendirilen tip sözleşmedir. Gemi kira sözleşmesi, bir deniz hukuku sözleşmesi olduğundan gerek hukuki yapısı gerekse tarafların yükümlülükleri bakımından diğer kira sözleşmelerinden farklıdır. Bu nedenle sözleşmenin akademik bir çalışmada incelenmesi ve benzer sözleşmelerden ayrılan hususlarının belirlenmesi Türk hukuk doktrini açısından faydalı olduğu gibi sözleşmeye ilişkin olarak uygulamada yaşanan sorunların çözümüne de katkı sağlayacaktır. Bu kapsamda tezin amacı, gemi kira sözleşmesinin hukukî niteliği, benzer sözleşmelerden farkları ile tarafların hak ve borçlarının maddi hukuk, uygulama ve doktrindeki mevcut görüşler ışığında ayrıntılı şekilde incelenmesidir.