Beden eğitimi öğretmen adaylarının mesleki kimlikleri ve mentor öğretmenlerin rolü
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, BEDEN EĞİTİMİ VE SPOR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YAĞMUR GÜLER
Danışman: Semiyha Tuncel
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmada beden eğitimi ve spor öğretmen adaylarının 12 haftalık öğretmenlik uygulaması sürecinin mesleki kimliklerine ilişkin algılarını incelemek ve bu süreçte mentor öğretmenlerin oynadığı rolü ortaya koymak amaçlanmıştır. Nitel bir araştırma olup, durum çalışması olarak desenlenmiştir. Araştırmada amaçlı örnekleme türlerinden biri olan kolay ulaşılabilir durum örnekleme stratejisinden yararlanılmıştır. Araştırmaya 2022-2023 eğitim ve öğretim yılında Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği bölümünün 4. sınıfında öğrenim gören ve öğretmenlik uygulaması dersini alan 22 gönüllü öğretmen adayı katılmıştır. Veri toplama sürecinde gözlem, görüşme ve doküman incelemesi teknikleri kullanılmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Verilerin analizi sonucunda üç tema ortaya çıkmıştır. Bu temalar; beden eğitimi ve spor öğretmen adaylarının mesleki kimlik algıları, mentor öğretmenin rolü, sorunlar ve öneriler olarak belirlenmiştir. Öğretmen adayları mesleki kimlik algılarını; öğretmen yaklaşımları, mesleğe olan motivasyon, görev ve sorumluluklar ile öğretmenlik beceri ve yetkinlikleri açısından tanımlamışlardır. Mentor öğretmenlerin öğretmen adaylarının mesleki kimlik algılarının şekillenmesindeki rolleri ise sağladıkları duygusal ve psikolojik destek, model olma özellikleri, profesyonel gelişim ve iletişim ve paylaşım olarak ortaya çıkmıştır. Katılımcıların deneyimlerine göre mentor öğretmenlerle ilgili karşılaşılan temel sorunlar arasında ders gözlemlerinin yetersizliği, geri bildirimlerin eksikliği, kişisel sorunların öğretmen adaylarına yansıtılması ve örnek derslerin verilmemesi gibi önemli noktalar belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının deneyimlerine dayanarak sundukları çözüm önerileri ise okul dışı derslerin arttırılması, ders gözlemi yapma, drama ve eğitsel oyunlara daha fazla yer verme, teori ve uygulama dengesinin sağlanması, çocuklarla iletişim dersi oluşturulması ve üniversitedeki eğitimin pratiğe daha dönük olması şeklinde sıralanmıştır.