Selçuklu Sultanı Melikşah'ın İsmaililerle İlişkileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İSLAM TARİHİ VE SANATLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BETÜL POLAT
Danışman: SEYFETTİN ERŞAHİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Polat, Betül, Selçuklu Sultanı Melikşah'ın İsmaililerle İlişkileri, Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Prof. Dr. Seyfettin Erşahin, 70 s. Sultan Melikşah henüz on yedi yaşında iken Büyük Selçuklu Devleti'nin tahtına geçmiş ve veziri Nizamülmülk'ün desteğiyle Selçukluları sosyal, siyasal, kültürel ve ekonomik sahada zirve noktasına ulaştırmıştır. Sultan Melikşah, Selçuklu sınırlarını genişletmek gayesiyle oldukça fazla fetih hareketlerinde bulunmuştur. Bu fetihlerde başarılı olan Sultan Melikşah fethedilen toprak halkına karşı ılıman, hoşgörülü bir politika sergilemiş ve toprak halkının mensup olduğu dinlere ve bu dinlerin görüşlerine saygı duymuştur. Melikşah'ın bu hoşgörülü tutumu İsmaili argümanlarınısiyasi propagandasına dönüştüren Fatımî Devleti, Karmatîleri ve Hasan Sabbah'ı harekete geçirmiştir. Melikşah bu duruma tepkisi gecikmemiştir. Melikşah Fatımî Devleti ve Karmatîler karşısında kesin sonuç almış fakat Hasan Sabbah üzerinden kesin sonuç alamamıştır. Hasan Sabbah, İsmailili argümanlarını kendi siyasetine alet etmiş ve insanları din çatısı altında kandırmaya başlamıştır. Hasan Sabbah bu faaliyetlerinin ardından Alamut Kalesi'ni kendisine karargâh kılmıştır. Hasan Sabbah Selçuklu topraklarını gasp etmesi ve Selçuklu halkına zarar vermesi Sultan Melikşah'ın tekrardan harekete geçmesine sebep olmuştur. Sultan Melikşah İsmaililik çatısı altında terör faaliyetinin durdurmaya çalışmış fakat buna ömrü yetmemiştir. Biz bu çalışmamızda ilk olarak Sultan Melikşah'ın hayatını, ülke içerisinde sağladığı istikrarı, fetih hareketlerini ardından Şiîliğin bir kolu olan İsmalileri incelemeye çalıştık. Bu incelemelerin ardından Sultan Melikşah'ın İsmaililer ile olan ilişkilerini analiz edip, aydınlatmayı amaçladık. Ayrıca Sultan Melikşah'ın İslam dünyasının birliğini sürdürmek amacıyla vermiş olduğu mücadeleyi çalışmamıza yansıttık. Anahtar Kelimeler: Sultan Melikşah, Nizamülmülk, İsmaililer, Hasan Sabbah