Çaycuma (Zonguldak/Türkiye) bölgesinin tarımsal alanlarında ekimi yapılan bakla bitkisinin (Vicia faba) polinatör arıları

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA ECEM ARSLAN

Danışman: İrfan Kandemir

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında Zonguldak/Çaycuma ilçesinde iki farklı tarlada ekimi yapılan bakla (Vicia faba) bitkisini ziyaret eden polinatör arı çeşitliliği, morfolojik ve moleküler teşhislerle belirlenmiştir. En sık görülen türlerin iki deneme alanında da bal arısı Apis mellifera, Bombus terrestris, soliter arılar Eucera nigrescens, Xylocopa violacea, Anthophora plumipes, Lasioglossum marginatum olduğu görülmüştür. Alternatif Tozlaştırıcılarla Tarım (ATT) ve Kontrol tarlası olarak 2 farklı tarımsal yöntemle yürütülen bu tarlalar, polinatör arı sayısı ve çeşitliliği bakımından birbiriyle karşılaştırılmıştır. ATT deneme alanı, ana mahsül olan baklanın pazarlanabilir habitat bitkileri ile desteklendiği bir deneme alanı olarak, polinatör arı sayısı bakımından daha zengin bulunmuştur. Kontrol deneme alanı ise geleneksel bir monokültür alan olduğundan, polinatör arı sayısı ATT alanına göre daha zayıf kalmıştır. İki alanda da polinatör arıların yiyecek arama davranışları gözlenmiştir. Bombus arılarının çiçeği korolla tabanından delerek nektar soygunu gerçekleştirdiği tespit edilmiştir. Bal arısı Apis mellifera ve soliter arı Xylocopa violacea'nın da zaman zaman bu nektar deliklerinden faydalandığı belirlenmiştir. Ancak diğer soliter arılarla birlikte yine bal arılarının nektara ulaşmak için çiçek içini de tercih ettiği belirlenmiştir.