Kuduz virusu farklı saha suşlarının hücre kültürü adaptasyonu ve nötralizasyon etkinliklerinin araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Veteriner, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YEŞİM TATAN ATICI
Danışman: Tuba Çiğdem Oğuzoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kuduz virusu hem insan hem de hayvan sağlığını direkt etkileyen, önemli ve son konakçısının ölümüyle sonuçlanan zoonotik bir enfeksiyöz ajandır. Hastalık Antartika kıtası dışında dünya genelinde bulunmakta olup, yoğunluk Afrika ve Asya kıtalarının çeşitli bölgelerinden yıllık olarak bildirilmektedir. İnsan Kuduz vakalarının hemen hemen çoğu enfekte köpeklerin ısırması sonucu meydana gelmektedir. Bu bağlamda, enfeksiyon zincirinin kırılması adına karnivorların aşılanması hayati öneme sahiptir. Gerçekleştirilen bu çalışma bir doktora tezi olup; ülkemiz orijinli Kuduz virusuyla enfekte hayvanlardan elde edilen saha suşlarının hücre kültürü adaptasyonlarının sağlanmasını ve izolat kazanımını hedeflemiştir. Elde edilen izolat; sahadan gelen Kuduz antikoru pozitif serum örneklerindeki nötralizan antikorları tanıyabilme yeteneği yönünden test edilmiş olup, sonuçların karşılaştırılmasında homolog suşlar yanısıra heterolog referenz suşlar da kullanılmıştır. Ayrıca hücre kültürüne adapte edilen suşların, adaptasyon sonrası kazanabilecekleri olası farklılıklarının tespiti için, hem monoklonal antikorlarla hem de Kuduz virusunun nükleoprotein (N) gen bölgesi yönünden dizin analizi yardımıyla araştırılması gerçekleştirilmiştir. Çalışmada 18 saha örneği, moleküler teknikler kullanılarak karakterize edilmiş olup, 3 adedinin hücre kültüründe üretimleri gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma sayesinde ülkemiz orijinli Kuduz virusu saha suşlarının kazanımı gerçekleştirilmiş olup, ileride yapılacak aşı çalışmalarında kullanılabilecek izolatların saha serum örneklerinde nötralizasyon aktiviteleri de test edilmiştir. Böylelikle Kuduz enfeksiyonu için yerli aşı üretimine dayalı yeni araştırma projelerine hammadde temini konusunda önemli kazanımlar gerçekleştirilmiş olup, öncül araştırma niteliğindedir.