Türkiye'de işçi sınıfı haritasında güvencesizlik deneyimleri

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ÇALIŞMA EKONOMİSİ VE ENDÜSTRİ İLİŞKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF HACISALİHOĞLU

Danışman: GAMZE ÖZDEMİR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, Türkiye'de işçi sınıfının güvencesizleşme deneyimini konu edinmektedir. İşçi sınıfı üyelerinin, Türkiye işgücü piyasası özelinde yer aldıkları farklı istihdam biçimlerinden hareket ederek, çalışma yaşamı ve çalışma dışı yaşamlarında güvencesizlik deneyimlerine odaklanılmıştır. Aslen üretim ilişkilerini temel alarak, yaşamın tüm alanına sirayet eden güvencesizlik deneyiminin, işçi sınıfı içerisinde bir homojenleşmeye mi, yoksa heterojenleşmeye mi neden olduğu çalışmanın sorunsalını oluşturur. Çalışmanın temel problemi, çalışma yaşamı ve yaşamın tümünde deneyimlenen güvencesizleşmenin ayrıştıran/parçalayan veya birleştiren/bütünleştiren etkilerinin neler olduğudur. Böylelikle "Türkiye'de işçi sınıfı güvencesizlik ekseninde toplumsal ilişkiyi nasıl kuruyor; nasıl bir toplumsal ilişkiye yöneliyor?" soruları ekseninde güvencesizlik, hem mikro ölçekte (işçiler tarafından) hem de makro ölçekte (toplumsal ilişkilere yönelim ve etkileyiş açısından) bir analize imkan vermiş olacaktır. Çalışmada güvencesizliğin farklı boyut ve sonuçlarının özellikle işçi sınıfı üyelerinin bakış açısıyla ortaya çıkarılması için nitel araştırma yöntemine başvurulmuştur. Yapılan alan araştırmasında işgücü piyasasında farklı istihdam biçimleri ile yer alan işçiler ve halihazırda işsizler ile derinlemesine mülakatlar yapılmış ve gözlemlerden faydalınmıştır. Ulusal ve uluslararası literatürde üzerinde ortaklaşılmış bir güvencesizlik tanımı bulunmamakla beraber, konuyla ilgili alan araştırmaları da oldukça sınırlıdır. Bu çalışma, literatürdeki bu eksiklikliklere katkı sağlayarak, sonraki çalışmalar için de yol açıcı olmayı amaçlamaktadır.