Lise öğrencilerinin engellilere yönelik tutumlarının okul sosyal hizmeti odağında incelenmesi: Erzincan ili örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SOSYAL HİZMET ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF ÇETİNTAŞ
Danışman: ELİF GÖKÇEARSLAN ÇİFCİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yapılan bu çalışmada Erzincan ili örneği özelinde herhangi bir engele sahip olmayan ortaöğretim kurumlarında öğrenim görmekte olan öğrencilerin okul sosyal hizmeti odağında çeşitli değişkenler açısından engellilere yönelik tutumları incelenmiştir. Çalışma grubunu Erzincan il merkezinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı eğitim öğretim faaliyeti göstermekte olan toplam 30 lise ve 370 öğrenci oluşturmuştur. Lise öğrencilerinin engellilere yönelik tutumlarının belirlenmesinde Başbakanlık Özürlüler İdaresi Daire Başkanlığı tarafından uygulanan "Toplum Özürlülüğü Nasıl Anlıyor" isimli çalışma kapsamında geliştirilmiş olan "Özürlülere Yönelik Tutum Ölçeği" kullanılmıştır. Yapılan bu çalışmada genel tarama modeli esas alınmış olup, veriler nicel araştırma yöntemi aracılığı ile elde edilmiştir. Verilerin girişi, analizi ve sınıflandırılmasında SPSS 21.0 programı kullanılmış olup, araştırmadaki değişkenlerin niteliğine göre yüzde, ortalama ve standart sapma değerleri belirlenmiştir. Değişkenler arasındaki ilişki olup olmadığının belirlenmesi için ise t ve F istatistiksel analizleri kullanılmıştır. Araştırmada, lise öğrencilerinin engellilerin iyi ebeveynlik yapıp yapamayacakları konusundaki kararsız tutuma yönelik tercihleri dışında engellilere yönelik tutumlarının genel olarak olumlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Cinsiyet değişkeni ile eğitim ortamı, çalışma yaşamı, aile yaşamı ve kişisel özellikler boyutları arasında; sınıf değişkeni ile kişilerarası ilişkiler ile yetkinlik ve bağımsız yaşam boyutları arasında; anne-baba eğitim durumu değişkeni ile kişilerarası ilişkiler boyutu arasında; gelir değişkeni ile kişilerarası ilişkiler ve yetkinlik ve bağımsız yaşam boyutları arasında; ailesinde veya sınıfında engelli bir bireyle etkileşim halinde olup olmama değişkeni ile çalışma yaşamı boyutu arasında anlamlı ilişkilere rastlanmıştır. Öğrencilerin engellilere yönelik tutumları üzerinde yaş, ilişki içerisinde oldukları engellinin engel düzeyi ve engellilik hakkında eğitim alıp almama değişkenlerinin etkisine dair ise anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Araştırmanın sonucunda her ne kadar lise öğrencilerinin engellilere yönelik tutumlarının olumlu olduğu tespit edilmiş olsa da engellilere yönelik tutum konusunda kararsız kalanlarının oranlarının da azımsanmayacak seviyede olduğu gözlenmiştir. Araştırma sonuçlarına bakıldığında ayrıca lise öğrencilerinin engellilere yönelik bütünüyle olumlu tutumlara sahip oldukları da söylenemez. Araştırma grubunu oluşturan lise öğrencileri genel olarak olumlu anlamda tutum sergilediklerini belirtmiş olsalar da hassas gruplar arasında sayılan engellilerin eğitim ortamlarında ve toplumsal hayatta engel durumuna bağlı olarak hiçbir biçimde ayrımcılığa ya da sosyal dışlanmaya maruz kalmamaları gerektiği düşüncesi doğrultusunda, engelli bireylerin toplumsal yaşamdan ve eğitim hayatından soyutlanmamaları ve bu yönde olası sorunların önüne geçilmesi için okul sosyal hizmetinin eğitim kurumlarında erken ve profesyonel müdahale ile sosyal içerme politikalarına katkı sağlaması bakımından gerekli olduğu düşünülmektedir.