Bir grup Türk tip II diyabet hastalarında bazı gen varyasyonlarının (IL-1β, KCNJ11, TCF7L2) hastalık gelişimi üzerine olası etkilerinin irdelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, TOKSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SAFİYE ARAZİ ERDEM

Danışman: İLKER ATEŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tip II Diabetes Mellitus (T2DM) en çok görülen diyabet şeklidir. Genelde 30 yaş üzerinde ortaya çıkar. Ancak obezite sıklığının artmasına bağlı olarak adölesan dönem dahil olmak üzere daha genç yaşlarda da tip 2 diyabet hastalığı görülebilmektedir. Günün herhangi bir vaktinde ölçülen kan şekerinin 200 mg/dL'nin üstünde olması, açlık kan şekerinin 126 mg/dL veya üstünde olması, 75 g glukoz çözeltisi kullanılarak yapılan şeker yüklemesi testinden sonraki 2. saatte kan şekeri düzeyinin 200 mg/dL veya üstünde olması, HbA1C (Son üç aylık şeker ortalaması) değerinin 6.5 mg/dL'nin üzerinde olması durumlarından herhangi birinin varlığı kişinin T2DM hastası olduğunu gösterir. T2DM çevresel ve genetik faktörlerin etkileşimi sonucu ortaya çıkan küresel bir sağlık problemidir. Diyabet Türkiye'de ve tüm dünyada sürekli artan insidansı ile en önemli morbidite ve mortalite nedeni olarak yaygın halk sağlığı sorunları arasında yer alır. Yapılan çalışmalar diyabet ve komplikasyonların oluşumunda, oksidatif stres ile sitokin üretimi ve salınımındaki artış sonucu oluşan enflamasyonun çok büyük önemi olduğunu göstermektedir. Sitokinler, hücre içi sinyalleri gönderen spesifik hücre yüzey reseptörleri sayesinde biyolojik fonksiyonlarını gösteren ve çeşitli hücre tipleri tarafından üretilen, hormonlara benzeyen peptid veya glikoprotein yapısındaki medyatörlerdir. Diyabet gibi pek çok hastalığın etiyolojisinde inflamasyon yatmaktadır ve sitokinler de bu hastalıkların gelişiminde rol oynar hale gelirler. Planlanan bu çalışmada TİP II Diyabet teşhisi konmuş hastalarda KCNJ11 (potassium voltage-gated channel subfamily J member 11), TCF7L (Transcriptionfactor 7-like 2), IL1-β (Interleukin- 1 beta) gen polimorfizmleri çalışılarak hastalık gelişimi ile olası ilişkisi saptanacaktır. Bu gen polimorfizmleri ile hastalığın gelişimi arasında bir ilişki olup olmadığının aydınlatılması hem tedaviye katkı sağlayabilmesi, hem de etkili yeni ilaç moleküllerinin geliştirilebilmesi bakımından önem taşımaktadır. Anahtar Kelimeler: Tip II Diyabet, KCNJ11, TCF7L, IL1-β gen polimorfizmleri