Yeni dinükleer ve trinükleer salen-bor komplekslerinin sentezi, karakterizasyonu, stereojenik ve antibakteriyel özelliklerinin incelenmesi ve antibakteriyel tekstil üretimi için salen-bor kompleksleri ile fonsiyonelleştirilmiş mikro-,nano-liflerin hazırlanması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BUSE ÇAM

Danışman: Selen Bilge Koçak

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmaları kapsamında, SalenH2 tipi ligandlar (1a-1d)'nin 4-hidroksifenilboronik asit ve borik asit/4-hidroksifenilboronik asitle tepkimelerinden bir seri yeni dinükleer (2a-2d) ve trinükleer (3a-3d) Salen-bor kompleksi sentezlendi. Sentezlenen Salen-bor komplekslerinin yapısı; element analizi, MS, FT-IR, bir-boyutlu (1D) ve iki-boyutlu (2D) NMR yöntemleriyle aydınlatıldı. Salen-bor kompleksleri, diastereomerlerin oluşumuna neden olan iki eşdeğer kiral bor merkezine sahiptir. Bu nedenle bor komplekslerinin stereojenik özellikleri, NMR spektroskopisi ve dairesel dikroizm (CD) ile incelendi. Stereoizomerler, dinükleer ve trinükleer olmak üzere iki farklı mimari tipe sahip yedi-, sekiz- ve dokuz-üyeli [(B–O–B)–(N–R–N)] hetero halkalara sahip 8 adet Salen-bor kompleksi için birbiriyle karşılaştırıldı. Komplekslerin NMR ve CD spektrumlarının birlikte değerlendirilmesiyle stereojenik özellikleri incelendi. Buna göre kompleksler (2a, 2c, 2d ve 3b) ve (2b, 3c ve 3d)'nin sırasıyla yalnızca bir cis-mezo (RS/SR) ve yalnızca bir trans-enantiyomer (RR veya SS) verdiğini gösterdi. Salen-bor kompleksi (3a)'nın bir enantiyomer (RR veya SS) ve bir mezo (RS/SR) olmak üzere iki diastereomer içerdiği bulundu. Salen-bor kompleksleri (2a-2d ve 3a-3d)'nin selüloz asetat (SA) ile elektroeğirme tekniği kullanılarak mikro-, nano-lifleri elde edildi. Lifler, FT-IR spektroskopisiyle karakterize edildi. Liflerin FE-SEM görüntüleriyle morfolojileri incelendi ve liflerin çapları belirlendi. Liflerin termal özellikleri, TG/DTA sistemiyle incelendi. Salen-bor komplekslerinin ve liflerin antibakteriyel aktivitesi, Escherichia coli ve Staphylococcus aureus bakteri suşlarına karşı disk difüzyon, sıvı mikrodilüsyon, JIS L 1902: 2008, tekstil ürünlerinin antibakteriyel aktivitesi için test yöntemi yoluyla araştırıldı. Tüm kompleksler ve lifler için farklı seviyelerde antibakteriyel aktivite gözlendi.