Garip akımının iki temsilcisi Orhan Veli Kanık ve Zareh Yaldızcıyan


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ERMENİ DİLİ VE KÜLTÜRÜ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2004

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUNA SAYLAN

Danışman: BİRSEN KARACA

Özet:

ÖZET "Garip Akımının İki Temsilcisi Orhan Veli Kanık ve Zareh Yaldızcıyan" isimli yüksek lisans çalışmasında, Türkçe ile Ermenice ve eserlerini, Türkçe veren Orhan Veli ile eserlerini Ermenice yazan Zahrad arasındaki farkları ve benzerlikleri verilmeye çalışılmıştır. Garip Hareketi, cumhuriyet dönemi Türk şiirine farklı bir üslup getirmiş, dönemini ve sonrasını etkisi altına alan bir şiir hareketidir. Bu hareketin kurucuları Orhan Veli Kanık, Oktay Rifat Horozcu ve Melih Cevdet Anday'dır. Bu hareketin, İkinci Dünya Savaşı öncesi istikrarsızlık dönemine denk gelen, 1937 yılında, Ankara'da ortaya çıkmasına kadar Türk şiiri, büyük ölçüde Cumhuriyet öncesinden gelen şairler ve onların şiir anlayışı tarafından belirlenir. Garip hareketi öncesindeki şiir tartışmaları ve bu tartışmalar sırasında oluşan yeni gruplaşmalar, genellikle vezin meselesi çevresinde yoğunlaşır. Kısaca Garip Hareketi, toplumcu estetiği benimseyişi, edebi geleneğin her türlü öğesinden uzak duruşu ve günlük dili şiire malzeme yapma isteğini belirgin bir şekilde ortaya koyar. Hareketin ilk eserleri Ankara'da çıkan "Varlık" ve İstanbul'da çıkan "Gençlik", "İnsan", "Ses", "Yenilik" gibi dergilerde yer alır. En son 1941 yılının Mayıs ayında çıkan "Garip", aym zamanda bu akımın resmi başlangıcı olarak alınır. İvGarip Hareketinin kurucularından Orhan Veli 1914 ile 1950 yılları arasında yaşar. Otuz altı yıllık yaşamında bir çok eser verir. Melih Cevdet ve Oktay Rifat'la Türk edebiyatında yeni bir dönemin başlatıcısı olur ve çağdaşlarına nazaran, halen bugün bile beğeniyle okunur ve bir çok şairi de etkiler. Ağırlıklı olarak İstanbul'da yaşayan ve bin yıla yakın bir süre boyunca, Türk toplumu içersinde, pek çok etnik gruptan yalmzca birisi olan Ermeniler, toplum yaşamının her alanında, özelikle de kültürel sahada gösterdikleri faaliyetlerle sadece Ermeni değil, aynı zamanda Türk edebiyatına da çok önemli katkıda bulunmuşlar ve bulunmaya devam etmektedirler. Orhan Veli 'den on sene sonra, yani 1924 yılında dünyaya gelen, eserlerini Ermenice veren Ermeni asıllı şairimiz, gerçek adından ziyade mahlası Zahrad ile tanınan Zareh Yaldızcıyan da Garip akımından etkilenmiş ve bu paralelde yazan şairlerden biridir. Orhan Veli ile tanışıklığı olan ve o dönemin etkisiyle yetişmiş olan Zahrad halen hayattadır. Orhan Veli Kamk ve Zareh Yaldızcıyan'm eserlerinin biçimsel ve içerik olarak karşılaştırıldığında bu iki şairimizin şiirlerinin birbirine çok paralel olduğu kolaylıkla görülür. lvi