Beden eğitimi dersinde bireysel ve sosyal sorumluluk modeli uygulaması: Bir eylem araştırması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SPOR BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLAY KESKE AKSOY

Danışman: FERDA GÜRSEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, beden eğitimi dersinde 9. Sınıf düzeyinde seçili duyuşsal özelliklerin kazandırılmasında Bireysel ve Sosyal Sorumluluk modeli (BSSM) kullanıldığında sürecin nasıl işlediğini ve öğrencilerin seçili fair play'e yönelik davranışlarındaki değişimi araştırmaktır. Araştırmanın uygulaması 2013-2014 öğretim yılı bahar döneminde 8 hafta süresince Sağlık Meslek Lisesi 9. sınıfından 30 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada odak katılımcıların belirlenmesinde, amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Buna göre 6 öğrenci odak olarak belirlenmiştir. Seçilen bu sınıfta bireysel ve sosyal sorumluluk modeli ile ilgili uygulamalar tüm sınıfla gerçekleştirilmiş ancak veriler 6 odak öğrenciden toplanmıştır. Nitel araştırma desenlerinden eylem araştırması ile modellenen çalışmada, hem nicel hem de nitel veri toplama araçları kullanılmıştır. Araştırmanın belirlenen amacına ulaşması için gerekli olan veriler, araştırmacı ve öğrenci günlükleri, video kayıtları, bireysel görüşmeler ve her ders sonunda öğrencilerin etkinlik yansımalarından elde edilmiştir. Araştırmada elde edilen nitel verilerin analizinde içerik analizi gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya katılan odak öğrencilerin görüşme, etkinlik yansıması, günlükleri ile öğretmen günlüğü üzerine yapılan içerik analizi sonucunda, öğrencilerin BSSM' nin tüm seviyelerinde olumlu davranış değişiklikleri ortaya çıkmıştır. Öğrencilerin model uygulaması sonunda öğrendiklerini ders dışına ve ya okul dışına transfer ettikleri belirlenmiştir. Uygulama sonunda BSSM'nin Hümanistik prensiplerinin tümü gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerin seçili fair play davranışlarında ise model uygulama süreci sonunda olumlu gelişmeler sağlanmıştır. Sonuç olarak, BSSM ile işlenen dersler ile öğrenciler kişisel ve sosyal sorumluluklarını öğrenirken bir taraftan da bunu maç ortamlarında fair play davranışları olarak sergilemişlerdir. Anahtar Kelimeler: beden eğitimi, bireysel ve sosyal sorumluluk modeli, değer, fair play