İsveç Kürtleri örneklemi üzerinden milliyetçiliğin kutsallaşma eğilimleri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FELSEFE VE DİN BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ARAFAT DENİZ

Danışman: İHSAN TOKER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Milliyetçilik, son iki yüzyıl boyunca neredeyse tüm yeryüzünün kaderini etkilemiş ve toplumların kimliğinde kalıcı dönüşümler oluşturmuştur. Bu açıdan milliyetçilik, imparatorluklar gibi büyük yapıların parçalanmasını ve oluşan her parçanın özellikleri bakımından tekleşme eğilimi durumunu ortaya çıkarmıştır. Böylece daha önceden din üzerinden gerçekleştirilen kimlik tanımı, artık millet ile yapılmaya başlanmıştır. Nitekim Osmanlı İmparatorluğunda gayrimüslimler isyan ettiği gibi Müslüman unsurlar da kendi ulusal devlet yapısını kurma gayesiyle devletten ayrılmaya çalışmışlardır. Bundan dolayı bölgemizde Arap, Türk ve Farslar ulusal devlet yapıları kurmuşlardır ama dördüncü büyük unsur olan Kürtler, dört ulus devletin kesişme noktalarında kalmalarından dolayı herhangi bir ulus devlete sahip olamamıştır. Öte yandan, Kürtler arasında da çok yaygın olmamakla beraber milliyetçilik akımının yüzyıl önce başladığı fark edilmektedir. Özellikle son yarım asırda sol hareketler üzerinden gelişen Kürt milliyetçiliği, hem Türkiye'de hem yurtdışında yayılım alanı yakalamıştır. Buna bağlı olarak 12 Eylül darbesinden sonra Kürt siyasi, aydın ve yazarların ülkeden çıkmak zorunda kaldıkları ve daha çok İsveç'e sığındıkları bir vakıadır. İsveç'in kültür ve göçmenlik politikaları bu akışın ana gerekçesi olmakla beraber; İsveç'e giden yazar ve aydınların özellikle yazın ve kültür alanında gerçekleştirdikleri çalışmalar, Kürt göçmenlerin ülkede yerleşmesine zemin hazırlamıştır. Buna bağlı olarak yüz bin Kürdün yaşadığı İsveç'te gelişen milli kimlik ve bilinç, dikkate değerdir. İsveç Kürt Diasporasında milliyetçiliğin imkânları ile türleri ve sosyal yaşam şartları, bu araştırmada anlaşılmaya çalışılmaktadır. Bu bağlamda, İsveç'te yaşayan Kürtler ile mülakatlar gerçekleştirilmiş ve orada gelişten Kürt yazın dünyasından yararlanılmıştır. Sonuç itibariyle, İsveç Kürtleri örneğinde milliyetçi eğilimler ile inşacı kimlik çağrışımları ortaya çıkarılmak hedeflenmektedir.