Türkmen Türkçesinde zaman
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2001
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞAHRU PİLTEN
Danışman: Fatma Sema Özönder
Özet:401 ÖZET Türkmen Türkçesinde şimdiki zamanı gösterici merkez olarak ele aldığımızda geçmiş zaman, gelecek zaman ve şimdiki zaman olmak üzere üç mutlak zaman ortaya çıkar. Mutlak zamanlar gönderim noktası olarak şimdiki zamanı alırlarken, izafî zamanlar gönderim noktası olarak şimdiki zamanı kullanmazlar. Tamamen-izafî zamanlar yan cümlelerde bulur. Çünkü yan cümleler gönderim noktası olarak konuşma anım değil, ana fiilin çekimlenmiş olduğu fiil zamanını esas alır. Mutlak-izafî zamanlar ise, ana cümlede bulunurlar. Gönderim noktası olarak geçmişteki bir noktayı esas alırlar. Mutlak-izafî şimdiki zaman geçmişteki bu nokta ile eş zamanlı, mutlak-izafî geçmiş zaman bu noktadan önce, mutlak-izafî gelecek zaman ise bu noktadan sonradır. Zamanların birbirinin yerine kullanılmasıyla zamanlarda değişim meydana gelir. Kip ve kiplik yapılan zaman anlamı taşımaları bakımından, zaman kelimeleri gönderim noktasını değiştirerek zamanlarda değişime yol açmaları ve zamanda kesin bir yerleşim sağlamaları açısından, görünüş ve hareketin tarzı zaman ekleri ile ifade edildiğinden, söylem ise cümleler dizisini bir bütün olarak ele alarak, gönderim noktalarına ve zaman aralıklarına bir kesinlik kazandırdığından "zaman" konusu ile ilişkilidir.