Sistemik Sklerozlu Hastalarda Artropati Bulgularının Ultrasonografik Olarak Değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP ERMANCIK

Danışman: Tahsin Murat Turgay

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Sistemik skleroz (SSc) hastalarında Ultrasonografi (US) periartiküler yumuşak dokuları değerlendirmeye, inflamatuar lezyonları saptamaya (sinovit, tenosinovit, bursit vb.); Power Doppler Ultrason(PDUS) ise incelenen bölgedeki vaskülariteyi değerlendirmeye ve aktif inflamasyon bulgularının tespit edilmesine olanak sağlamaktadır. Bu çalışmanın amacı, SSc'li hastalarda US ile el ve el bileği sinoviti ve/veya tenosinovitinin sıklığını ve şiddetini tanımlamak, sinovit ve/veya tenosinovit saptanan eklemlerde PDUS sinyali sıklığı ve şiddetini araştırmak, elde edilen verileri sağlıklı kontrol grubu verileri ile karşılaştırmak, tüm US bulgularının klinik muayene, biyolojik veriler ve visseral tutulum ile ilişkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışma SSc tanısı alan 50 hasta ve 50 Kontrol Grubu ile prospektif olarak yapıldı. Toplam 100 gönüllünün her iki el 2, 3, 4 ve 5. parmaklar Metacarpophalengeal(MCP), Proksimal interphalengeal (PİP) ve Distal interphalengeal(DİP) eklemleri ve el bileği eklemleri US ile sinovit, sinoviyal hipertrofi, tenosinovit, erozyon, osteofit ve kalsinozis varlığı açısından değerlendirildi. Sinovit ve/veya tenosinovit saptanan eklemler 0=yok, 1=hafif, 2=orta, 3=şiddetli olacak şekilde sinovit ve/veya tenosinovit şiddeti ve PDUS sinyal pozitifliği açısından değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 50 SSc hastasının 41'i (%82) kadın, 9'u(%18) erkek, 50 sağlıklı kontrol grubunun 41'i (%82) kadın, 9'u (%18) erkekti. SSc hastalarının yaş ortalaması 53,7 ± 12,1, sağlıklı kontrol grubunun yaş ortalaması 53±12,2 olarak tespit edildi. Gruplar arasında istatistiksel anlamlı cinsiyet ve yaş farkı yoktu. SSc'li hastalarda US'de bakılan eklemlerde sinovit (p 5 mg/dl) ve daha yüksek ESH değerlerine sahip olmalarının istatistiksel olarak anlamlı olduğu gözlendi (sırasıyla p=0.039 ve p=0.025). Sonuç: Bu çalışmada SSc hastalarında sağlıklı kontrollere göre US ile özellikle el bileğinde daha fazla sinovit, sinoviyal hipertrofi ve tenosinovit bulgusuna rastlanıldı. SSc hastalarında hafif şiddette sinovit-tenosinovit bulgusunun orta-ağır şiddette sinovit- tenosinovite göre daha fazla olduğu ve hafif şiddette sinovit ve tenosinovit görülme sıklığının sağlıklı kontrol grubuna göre daha fazla olduğu gözlendi. Hastalarda sinovit bulgusu daha yüksek CRP ve sedimentasyon değeri ile ilişkili olarak görüldü. Anahtar Kelimeler: Sistemik Skleroz, Ultrasonografi, Sinovit ve Tenosinovit, Power Doppler Ultrasonografi