Süne (Eurygaster spp.)'den izole edilmiş entomopatojen fungusların morfolojik ve moleküler yöntemlerle teşhisi ve patojenitelerinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİTKİ KORUMA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA GÜL

Danışman: FİKRET DEMİRCİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Süne (Eurygaster spp.) buğday ve arpanın en önemli zararlılarından biridir. Bu çalışmada enfekteli sünelerden entomopatojen funguslar izole edilmiş ve hif ucu alınarak saflaştırılmıştır. Fungusların morfolojik teşhisinde konidi verici hücreler, konidi şekli ve büyüklüğü, koloni rengi gibi özellikler kullanılmıştır. Fusarium türlerinin moleküler teşhisinde TEF gen bölgesinin sekansı için ef1-ef2 primerleri, diğer fungusların moleküler teşhisinde ise ITS4-ITS5 primerleri kullanılmıştır. Elde edilen 98 izolattan 28'i Beauveria bassiana, 18'inin Isaria farinosa, 2'sinin Lecanicillium spp., 1'inin Purpureocillium lilacinum, 2'sinin Clonostachys rosea olduğu tespit edilmiştir.14 izolatın tanımı yapılamamış, geri kalan 33 izolatın ise Fusarium, Penicillium, Trichoderma, Aspergillus ve Mucor cinslerine ait olduğu belirlenmiştir. Patojenite denemelerinde 15 izolat değerlendirilmiştir. İnokulasyon tarihinden sonra 6, 9, 12 ve 15. günlerde ölü böcekler sayılmıştır. Süne'de en yaygın ve en virulant fungus türünün Beauveria bassiana olduğu belirlenmiştir. En virulant olan Beauveria bassiana izolatlarından BB-34 ve AF-4 9.günde, E-5-1/2 ise 12. günde %100 ölüme neden olmuştur. Isaria farinosa izolatlarında en virulantı olan Ko-Ka-2 numaralı izolat 15. günde %95.3 ölüme neden olmuştur. Di-Ka-11/1 numaralı Lecanicillium lecanii izolatı ise 15. günde %86.3 ölüm oluşturmuştur. Ayrıca, mukoz gelişim oranı en yüksek izolat Di-Ka-11/1 Lecanicillium lecanii izolatı olmuştur. Bu çalışma Türkiye'de sünedeki entomopatojen fungusların tespiti ve patojenite testleri bakımından en geniş kapsamlı çalışma olmuştur.