Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, KULAK BURUN BOĞAZ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HATİCE EKSİNER
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Gürsel Dursun
Eş Danışman: İpek Pınar Uzun
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasının konusu, Türkiye'de tutuk afazi tanısı almış bireylerde sözlü dilin üretim ve çözümlenmesi aşamalarında, sesbilim temel parçalarından biri olan ezgi ve bileşenlerinin doğal konuşma ezgisi ve okuma ezgisi sürecinde nasıl işlediğinin belirlenmesidir. Bu kapsamda, afazisi tanısı almış bireylerle sağlıklı bireylerden elde edilen verilerin sesbilimsel gözlem teknikleri kullanılarak karşılaştırılması sonucu, dil ve konuşma bozuklukları alanında terapi sürecine nasıl katkı sağlayabileceği üzerinde durulması hedeflenmektedir. Tutuk afazi tanısı almış bireylerle sağlıklı kontrol grubunun sözlü dilde üretim süreçleri akustik sesbilgisel yöntemlerle çözümlenecektir. Bu anlamda, toplamda dört sözcükten oluşacak olan bildirim tümcelerinde detaylı olarak ses ve istatistiksel analizler gerçekleştirilecektir: Perde değeri, temel sıklık (F0), sesletim süresi, durak, tonlama, yoğunluk. Çalışmada, 6'sı tutuk olan hasta grubu ve 6 sağlıklı bireyden oluşan kontrol grubu yer alacaktır. Araştırma kapsamında hastalara, Gülhane Afazi Testi-2 (GAT-2) ile genel dil değerlendirmesi yapılacak, daha sonra sesbilimin temel parçalarından biri olan ezgi ve bileşenlerinin, doğal konuşma ezgisi ve okuma ezgisi süreci tutuk afazilerde nasıl işlemlendiğini belirlemek için test tümceleri okutulacaktır. Bu tümceler, profesyonel digital mikrofon kullanılarak, Audacity Ses Kayıt Programında kaydedilecek ve Praat 6.0 Ses Analizi Programında yukarıda sözü edilen (perde değeri, temel sıklık (F0), sesletim süresi, durak, tonlama, yoğunluk) parametreler çerçevesinde, sözcük tabanında açımlamaları yapılarak, her sözcüğün parametreleri Hertz (Hz) ve Desibel (dB) değerlerinde hesaplanarak analizleri Praat Ses Analizi Programında yapılacaktır. Araştırma sonucunda ulaşılması hedeflenen bulguların, tutuk afazili bireylerin konuşma ritimlerinin düzensiz olması, uzun süreli ve yineleyen duraklamalar, seslemlerin (hecelerin) uzatılmasını öngörülmesi beklenmektedir. Tutuk afazili bireylerin basit içerikli bildirimleri anlama yetilerinin, özellikle soru tümcelerinden oluşan karmaşık bildirim içeren tümceleri anlama yetilerine göre daha iyi durumda olacağı varsayımlanmaktadır. Anahtar Sözcükler: Bürün, ezgi, Konuşma, patolojisi, sesbilim, tutuk afazi