İngilizcenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Eşdizimli Sözcük Kullanımında Yapılan Yanlışların Çözümlenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Dilbilim Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEVİL ALTIKULAÇOĞLU KAYAER
Danışman: Dilek Peçenek
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, anadili Türkçe olan, İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenenlerin İngilizcenin dilbilgisel eşdizimli sözcüklerinde en sık yaptıkları yanlışları ortaya çıkarmaktır. Çalışma, 2009-2010 akademik yılında Türkiye – Ankara'da yer alan Gazi Üniversitesi'nde hazırlık eğitimi alan İngilizce Öğretmenliği Bölümü öğrencileri ile gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerin yazılı ve sözlü edimlerindeki dilbilgisel eşdizimli sözcüklere ilişkin yanlışlar belirlenmiştir. Sonrasında, bu yanlışlara dayanarak, bir boşluk doldurma alıştırması hazırlanmış ve yine aynı katılımcılara grubun çoğunluğu tarafından sıkça yapılan yanlışları belirlemek amacıyla uygulanmıştır. Daha sonra, sıkça yapılan yanlışların anadilinden hedef dile yapılan olumsuz aktarım ve hedef dilin içinde yapılan genelleme açısından yanlış çözümlemesi yapılmıştır. Sonuçlar, katılımcıların İngilizcede çok sık kullanıma sahip dilbilgisel eşdizimli sözcükler de bile yanlış yaptığını ve olumsuz aktarım ile genellemenin katılımcıların ediminde benzer etkiye sahip olduğunu göstermektedir. 2022-2023 akademik yılında, araştırmacı merakıyla, çalışmanın üçüncü veri toplama aracı olan boşluk doldurma alıştırması aynı üniversitenin yine hazırlık eğitimi alan İngilizce Öğretmenliği Bölümü öğrencilerine uygulanmıştır. Neredeyse aynı yanlışların bugün de yapıldığı ortaya çıkmıştır. Sonuç olarak, yabancı dil öğrencilerine hedef sözcüklerin sözcük öbekleri halinde öğretilmesi gerektiği; diğer bir deyişle, yabancı dil öğretmenlerinin, eşdizimli sözcüklerde farkındalık oluşturmak ve öğrencilerinin daha çok sözlük ve hedef dilin derlemini kullanma alışkanlığında olan özerk öğrenciler olmalarını sağlamak adına, yeni sözcükleri, birlikte gerektirdikleri yapılarla öğretmeleri önerilmektedir. Anahtar Sözcükler: eşdizimli sözcükler, dilbilgisel eşdizimli sözcükler, yanlış çözümlemesi, olumsuz aktarım, genelleme