Obstrüktif uyku apne sendromunda glokom varlığının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET ABDULLAYEV
Danışman: OYA TEKELİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Obstrüktif uyku apne sendromu (OUAS) olan hastalarda glokomatöz değişikliklerin araştırılması. Gereç ve Yöntem: Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Uyku Laboratuarında polisomnografi yapılarak apne-hipopne indeksi'ne (AHİ) göre OUAS tanısı almış 59 hasta ve 19 kontrol gurubu hastası çalışmaya alındı. Bu hastalarda Aralık 2012 ile Mayıs 2015 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı'nda, glokom varlığı araştırıldı. OUAS hastaları AHİ'ye göre 3 gruba ayrıldı. AHİ, 5-15 arası olanlar hafif, 16-30 arası olanlar orta, 30'ın üzerinde olanlar ağır OUAS grubu olarak alındı. Bu gruplamaya göre, hafif grupta 19 hastanın 37 gözü, orta grupta 16 hastanın 31 gözü ve ağır grupta 24 hastanın 47 gözü çalışmaya alındı. Kontrol grubu olarak 19 bireyin 38 gözü çalışmaya dahil edildi. Çalışmaya alınan tüm olgulara tam oftalmolojik muayene, pakimetri, görme alanı, optik koherens tomografi (retina sinir lifi kalınlığı, optik sinir başı analizleri ve ganglion hücre kompleksi analizi) testi yapıldı. Bulgular: Bu çalışmada 78 olgunun 154 gözü incelendi. Hasta grubundaki olguların 34 (%57,62)'ü erkek, 25 (%42,37)'i kadın, kontrol grubunda ise 6 (%31,57)'ı erkek ve 13 (%68,42)'ü kadın idi. Gruplara göre cinsiyet dağılımları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark vardı (p=0,018). Çalışmaya alınan bireylerin yaş ortalamaları ağır OUAS'lı grupta 55,67±9,5, orta OUAS'lı grupta 55,63±6,03, hafif OUAS'lı grupta 56,63±7,93 ve kontrol grubunda ise 52,58±6,17 bulunarak, gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olmadığı görüldü (p˃0,05). Çalışma sonunda 2 hastanın 4 gözünde oküler hipertansiyon saptandı (%3,44). Bu 2 olguda ağır OUAS'lı hastalardı. Hafif, orta ve ağır OUAS olgularıyla kontrol grubunun sağ ve sol gözleri arasında, göz içi basınç (GİB), en iyi düzeltilmiş görme keskinliği (EİDGK), ortalama retina sinir lifi (RSLT), optik sinir başı parametreleri ve MD açısından anlamlı farklılık yoktu (p˃0,05). Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında, hafif OUAS'lı grupta sağ gözde ve orta OUAS'lı grupta sol gözde PSD değerleri anlamlı olarak yüksek saptandı (sırası ile p=0,025, p=0,033). Ortalama GHK gruplar arası karşılaştırıldığında hafif OUAS'lı grupta, sol gözde, kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşük olduğu saptandı (p=0,013). Minimum ganglion hücre kompleksi (MGHK) nin, sol gözde, hafif, orta, ağır OUAS'lı grupta, kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşük olduğu tespit edildi (sırası ile p=0,010, p=0,019, p=0,004). AHİ ile ortalama ve minimum GHK arasında ilişki yoktu. Kontrol grubu ile tüm OUAS'lı hastaları karşılaştırdığımızda sol gözünde ortalama SKK anlamlı olarak düşük saptandı (p=0,040). Tüm OUAS'lı hastalar değerlendirildiğinde AHİ ile, ortalama SKK, EİDGK, optik sinir analizleri ve MD arasında korelasyon saptanmadı. Orta OUAS'lı grupta sol göz ortalama RSLT kalınlığı ile AHİ arasında pozitif ilişki mevcuttu (p=0,010, r=0,620). GİB ile AHİ arasında korelasyona bakıldığında tüm OUAS'lı hastaların sağ gözünde pozitif ilişki saptandı (p=0,041, r=0,272). Sonuç: OUAS, glokom için bir risk faktörü olabilir. OUAS'lı hastalarda görme alanı değişiklikleri öncesi retina sinir lifi tabakası kalınlığı ve ganglion hücre kompleksinde değişiklikler görülebilir. Anahtar kelimeler: Obstrüktif uyku apne sendromu, glokom, retina sinir lifi tabakası, ganglion hücre kompleksi, optik disk, oküler hipertansiyon