(5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na göre) fikri hakların haczi ve paraya çevrilmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ÖZEL HUKUK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NAGİHAN TÜYSÜZ

Danışman: EMEL HANAĞASI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Geçmişten günümüze kadar değişen ve gelişen fikir ve sanat eserleri gerek üzerindeki hakların korunması gerek üzerinde tasarruf işlemlerinin veya borçlandırıcı işlemlerin yapılması açısından farklılıklar göstermiştir. Günümüzde fikir ve sanat eserlerinin somutlaşmış hali ve bu eserler üzerindeki manevi ve mali haklar birbirlerinden ayrılmış ve ayrı koruma konusu olmuşlardır. Çalışmamızın konusu, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na göre fikri hakların haczi ve paraya çevrilmesidir. Bir malın veya hakkın haczin konusu olabilmesi için borçlunun maddi bir değer ifade eden malvarlığı içerisinde yer alması gerekir. Bu bağlamda fikir ve sanat eserlerinin somutlaşmış hali ve bu eserler üzerindeki mali haklar, mali haklara ilişkin hukuki işlemlerden doğan para alacakları ve bağlantılı haklar haczin konusunu oluşturur. Çalışmamız iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu çerçevesinde, fikri mülkiyet hukukunun kavramsal çerçevesi incelenmiş, öncelikle "fikri hak" kavramından bahsedilmiş ve fikir ve sanat eserlerinin niteliği belirlenmiştir. Daha sonra "eser" kavramı, "eser sahipliği" ve "eser üzerindeki haklar" ayrıntılı olarak incelenmiş olup ve son olarak da, "bağlantılı hak" ve "bağlantılı hak sahipleri" incelenmiştir. Çalışmamızın ikinci bölümünde ise, ilk olarak haczin konusu üzerinde durulmuştur. Daha sonra haczin gerçekleştirilmesi, somutlaşmış fikri ürünün haczinde, mali hakkın haczinde, mali haklara ilişkin hukuki işlemlerden doğan para alacaklarının haczinde ve bağlantılı hakkın haczinde hangi hükümlerin uygulanacağı üzerinde durulmuş ve haczin birden fazla eser sahipliğine etkisinin nasıl olacağına açıklama getirilmeye çalışılmıştır. Haczin alacaklı, borçlu ve üçüncü kişiler bakımından etkisi ele alınmıştır. Son alarak da haczedilen fikir ve sanat eserlerinin paraya çevrilmesi üzerinde durulmuştur.