Üniversitede bütçe yönetimine ilişkin bir çözümleme


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİMİN YÖNETİMİ VE POLİTİKASI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FİGEN ÇAM TOSUN

Danışman: KASIM KARAKÜTÜK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, Türkiye'deki üniversitelerde bütçe yönetimi süreçlerini üniversite/fakülte yöneticilerinin görüşlerine dayanarak betimlemek ve bütçe uygulamalarının üniversite bileşenlerinin gündelik yaşantılarına yansımalarını onların deneyimlerinden yararlanarak ortaya çıkarmaktır. Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemleri birlikte kullanılmıştır. Nicel araştırma yöntemi içinde tarama modeli kullanılmıştır. Üniversite/fakülte yöneticilerinin üniversitede işleyen bütçe yönetimi süreçlerine ilişkin görüşlerini ortaya koymak ve yöneticilerin ve üniversite bileşenlerinin sürece ilişkin öznel değerlendirmesini alabilmek için görüşmeler yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, Türkiye'de öğretim yapan devlet (95) ve vakıf (55) üniversiteleri oluşturmaktadır. Evreni oluşturan, devlet ve vakıf üniversitelerinden araştırma kapsamındaki rektör ve dekanların sayısı 1097'dir. Evrenden alınan örneklem sayısı 282'dir. Çalışma grubunu ise Ankara, Balıkesir ve Erzincan Üniversitesi yöneticilerinden, öğretim üyelerinden, öğrencilerinden ve yönetsel personelinden toplam 66 kişi oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen "Üniversite Yöneticilerinin Bütçe Yönetimi Anketi" ile yöneticiler ve üniversite bileşenleri (öğrenci, öğretim üyesi ve idari personel) için oluşturulan yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Verilerin toplanması aşamasında anketin elektronik ortamda yapılmasına karar verilmiştir. Görüşmeler yüz yüze gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın nicel kısmında elde edilen verilerin analizinde Excel ve SPSS 16.0 paket programı kullanılmıştır. Ankette yer alan her bir sorunun yüzde ve frekansları hesaplanmıştır. Soruların üniversite büyüklüğü, üniversitenin kuruluş yılı, üniversitenin bulunduğu bölge, devlet - vakıf üniversitesi olma durumları ve yöneticilerin görevleri arasında bir ilişki olup olmadığını görmek için ki kare testi yapılmıştır. Görüşmelerden elde edilen veriler doğrudan aktarılmış ve yorumlamıştır. Araştırmanın sonucunda üniversitelerin Anglo Sakson üniversite anlayışına dönüştüğü, kamu finansmanının üniversitelere yeterli gelmediği, üniversitelerin kaynak yetersizliklerini, hizmetlerini ve ürünlerini ticarileştirerek gidermek istedikleri, üniversite bileşenlerinin üniversite yaşamlarında bütçe eksikliklerini hissettikleri bulunmuştur.