Türk ve Rus Edebiyatlarında "Öteki"


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: LEMARA ABIBULAYEVA

Danışman: Nurullah Çetin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türk Ve Rus Edebiyatlarında Öteki isimli bu çalışmada, Türk ve Rus edebiyatları eserleri incelenmiştir. Türk edebiyatı eserlerinde Ruslar hakkında neler yazılmış ve Rus edebiyatı eserlerinde Türkler ne şekilde kaleme alınmış diye araştırılmıştır. Çıkan verilere göre, eserlerde yer verilen tipler sınıflandırılmıştır. Türkiye ve Rusya gibi iki komşu ülkenin yüzyıllardan beri süregelen dostluk veya düşmanlık ilişkileri mutlaka "öteki" imajın oluşturulmasına sebep olmuştur. Bu imaj günlük hayatta, diplomasi düzeyinde veya bireyleri etkileyecek formlarda oluşmuş olabilmektedir. Fakat genel olarak bir milletin zihnindeki algısı değişik bilim dallarının araştırma konusu olabilmektedir. Şöyle ki, bizim araştırmamızın kaynaklarını edebî metinler oluşturmaktadır. Çalışmamızda, Türk edebiyatı ürünlerinin metinlerindeki Rusya algısı yazarların düşünceleri, fikirleri ve önyargıları olduğu gibi; Türk toplumunda Ruslar hakkında oluşan olumlu veya olumsuz imajlarının da nasıl yansıtıldığı araştırılmaktadır. Zaman sürecinde oluşturulmuş bu imajlar edebî metinlerde olumlu veya olumsuz edebî kişilikler, yani tipler olarak kendini göstermektedir. Çalışmamızda başlangıçtan günümüze kadar iki edebiyata ait eserler incelenerek hakkında oluşturdukları imaj ve değerler ortaya konulmaktadır.Genel olarak iki edebiyatta da kullanılan tipler hem düşmanca, hem de dostça ikili çizgide gelişen tavrın göstergesi olarak karşımıza çıkmaktadır.Rus edebiyatı eserlerinde düşman Türk tipinin işlenmesinin yanı sıra casus Türk tipi özellikle de som dönem romanlarında yoğun olarak kaleme alınmıştır. Boris Akunin, Türkiye Rusya ile casusluk ilişkileri daha farklı boyutlara taşıyarak resmetmiştir.