Kaman (Kırşehir) çevresindeki metamorfiklerin jeolojisi, petrografisi ve magmatik sokulumlarla olan kökensel ilişkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CUMHUR ÖZCAN KILIÇ

Danışman: YUSUF KAĞAN KADIOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmanın konusunu Kırşehir ili Kaman ilçesi civarında yüzlek veren granat biyotit amfibol gnays, amfibol gnays, amfibolit ara bantları içeren mermerler (Kalkanlıdağ formasyonu) ile birlikte gözlenen masif şeker dokulu mermerler (Tamadağ formasyonu) ile karakterize olan Kaman metamorfikleri ve bu metamorfikleri kesen, monzodiyorit, kuvars monzonit, biyotit granit bileşimli magmatik kayaçların petrografisi, jeokimyası ve birbirleri ile olan ilişkileri oluşturmaktadır. Ayrıca Kaman civarındaki magmatik kayaları piroksen siyenit bileşimli kayalar keser konumda bulunmaktadır. Ayrıca çalışma alanının bazı kesimlerinde kontak metamorfizma sonucu oluşmuş migmatitik kayalar da gözlenmektedir. Çalışma kapsamında, Kaman civarı ve Ebrişim civarı olarak adlandırılan iki farklı lokasyonun jeoloji haritaları yapılmıştır. Araziden toplanan örneklerden hazırlanan ince kesitlerin polarizan mikroskopta incelenmeleri sonucu bölgedeki kayaların mineralojik bileşimleri, dokusal özellikleri ve bozunma ürünleri belirlenmeye çalışılmıştır. Yapılan petrografik incelemeler sonucu, mermerlerin poligonal dokuda, ana olarak kalsit minerallerinden oluştukları belirlenmiştir. Granat biyotit amfibol gnayslar, ana mineral olarak kuvars, amfibol, alkali feldispat ve daha az oranda plajioklaz, biyotit ve granat mineralleri içerirler. Yapılan Raman çalışmaları sonucu, granatların almandin, plajioklazların labrador-bitovnit, amfibollerin ise aktinolit ve pargasit bileşiminde oldukları belirlenmiştir. Amfibolitler ise ana olarak amfibol ve daha az oranda kuvars minerallerinden oluşmaktadır. Raman çalışmaları sonucu amfibollerin aktinolit-tremolit bileşiminde oldukları saptanmıştır. Migmatitler ise tipik olarak migmatitik dokuda gözlenirler. Ana mineral olarak kuvars, alkali feldispat, amfibol ve daha az oranda plajioklaz ve piroksen minerallerinden oluşmaktadır. Raman çalışmalarına göre migmatitlerdeki alkali feldispatların türü mikroklin, plajioklazların türü bitovnit, amfibollerin türü pargasit ve piroksenlerin türü diyopsit olarak belirlenmiştir. Monzodiyoritlerde ortoklas fenokristalleri, amfibol, plajioklaz yaygındır. Kuvars monzonitlerde bu bileşime ek olarak kuvars miktarı artmaktadır. Biyotit granitlerde ana mineral olarak kuvars, ortoklaz, biyotit gözlenir. Bu birimleri kesen piroksen siyenitlerde ise kuvars ve ortoklaza mafik mineral olarak diyopsit türü piroksen gözlenir. Yapılan jeokimya çalışmaları sonucu magmatik birimlerin alkalen-subalkalen arası bir geçis zonunda yer aldıkları ve A tipi granitoyid alanına düştükleri görülmektedir. Metamorfik kayaların jeokimyasıda ise bu kayaların kökensel olarak pelitik malzemelerin metamorfizması ile oluştukları söylenebilir.