Cox-2 inhibitörlerinin klinik farmakolojisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FARMAKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RUKNET NERGİZ ÖZŞAHİN

Danışman: ARİF TANJU ÖZÇELİKAY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZETCOX-2 nhibitörlerinin Klinik FarmakolojisiNSA 'ler, günümüzde analjezik, antipiretik ve antiinflamatuvar etkiye sahip olan veözellikle RA ve OA gibi genellikle inflamasyon sonucu meydana gelen hastalıklardatercih edilen ve uzun süre kullanım gerektiren ilaç grubudur. Seçici olmayanNSA 'ler, etkilerini PG'leri sentezleyen COX-1 ve COX-2 enzimlerinin her ikisini deinhibe ederek gösterirler. Bu ilaçların antiinflamatuvar yararları birincil olarak COX-2inhibisyonundan kaynaklanırken, fizyolojik olayların dengeli sürmesini sağlayanPG'lerin sentezinde rol alan COX-1 inhibisyonu çoğunlukla G toksisiteye nedenolur. Seçici COX-2 inhibisyonu sağlamak için geliştirilmiş olan koksibler, kliniktekullanıldıkları maksimum dozlarda bile COX-1'i inhibe etmedikleri düşünülenilaçlardır. Bu nedenle G yan tesirler oluşturmaksızın selektif olmayan NSA 'lerebenzer terapötik yararlar gösterebilecekleri düşünülmüştür. Ancak COX-2inhibitörleri ile yapılan klinik çalışmalar sırasında beklenmedik kardiyovaskülerkaynaklı ölüm vakalarının bildirilmesi sonucu bazı COX-2 inhibitörleri pazardançekilmiş; devam eden çalışmalar durdurulmuştur. COX-2 inhibisyonuna bağlıkardiyovasküler yan etkilerin görülmesinin; seçici COX-2 inhibitörlerinin COX-1bağımlı TxA2'yi etkilemezken, COX-2 bağımlı PGI2'yi inhibe etmelerindenkaynaklandığı düşünülmektedir. Öte yandan; çeşitli kanser türlerinde COX-2ekspresyonunda önemli bir artış olduğu bilinmektedir Bu nedenle, kansertedavisinde COX-2 inhibitörlerinin kullanılabilecekleri düşünülmektedir. Bu alandaözellikle selekoksib ile elde edilen sonuçlar ümit vericidir. Sonuç olarak;yayımlanmış bilimsel veriler göz önüne alındığında, seçici COX-2 inhibitörlerininklinik açıdan güvenilir bir şekilde kullanılabilmesi için, uzun dönemli daha fazlasayıda çalışmanın yapılması ve bunların sonuçlarının değerlendirilmesigerekmektedir.Anahtar Sözcükler: Gastrointestinal bozukluklar, kanser, kardiyovaskülerbozukluklar, NSA , selektif COX-2 inhibitörleri.