Farklı ağartma yöntemleri uygulanmış iki kompozit rezinin; mikrosertlik, renk değişimi, mikrosızıntı ve bağlanma kuvvetleri yönünden değerlendirilmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, DİŞ HASTALIKLARI VE TEDAVİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1998
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FUNDA ERSÖZ
Danışman: OSMAN GÖKAY
Özet:120 ÖZET Farklı ağartma yöntemleri uygulanmış iki kompozit rezinin; mikrosertlik, renk değişimi, mikrosızıntı ve bağlanma kuvvetleri yönünden değerlendirilmesi. Dişlerde görülen renklenmeler, kahve, çay renklenmeleri, metalik renklenmeler, mine hipoplazileri ve hipokalsifikasyonları, amelogenezis imperfekta, dentinogenezis imperfekta, florozis ve tetrasiklin renklenmeleri gibi etyolojik faktörlere dayanmaktadır. Bu renklenmelerin giderilmesinde ısı-ışık tekniği, mikroabrazyon tekniği ve jel teknikleri gibi vital ağartma yöntemleri kullanılmaktadır. Kompozit rezinler, diş sert dokularında çeşitli nedenlerle oluşan madde kayıplarını gidermek ve bu yolla estetik, fonksiyon ve fonasyon eksikliklerini yeniden elde etmek amacı ile kullanılırlar. Ön dişlerde hem renklenme hem de kompozit dolguların varolduğu durumlarda yapılması gereken işlemin önceliği tartışmalıdır. Bu amaçla ağartma yöntemlerinin, kompozit rezinlerin mikrosızıntı, bağlanma kuvvetleri, renk değişimi, ve mikrosertlik özellikleri üzerine etkileri incelenmiştir. Yüzey sertliği deneylerinde, 6 mm çapında, 3 mm yükseklikte hazırlanan kompozit resin diskler kullanıldı. 70 disk, 7' şer diskten oluşan 10 gruba ayrıldı. Disklerin yapılmasında 1-5 gruba Charisma kompozit resin, 6-10 gruba Silux Plus kompozit resin kullanıldı. 1. ve 6. grup kontrol grubu olarak kabul edildi. 2. ve 7. gruplara ısı-ışık tekniği, 3. ve 8. gruplara mikroabrazyon tekniği, 4. ve 9. gruba office bleaching tekniği ve 5. ve 10. gruba home bleaching tekniği uygulandı. Yüzey sertliği öiçümünde Barcol sertlik ölçüm cihazı kullanıldı. Renk değişikliği deneylerinde her iki kompozit rezinden 56 adet kompozit disk hazırlandı. Bütün disklerin ilk ölçümleri Reflektometre cihazı yardımı ile ölçüldü ve kayıt edildi. Bu ilk ölçümler bütün grupların kontrol grubunu oluşturdu. Daha sonra 1. ve 5. gruba ısı-ışık tekniği, 2. ve 6. gruba mikroabrazyon tekniği, 3. ve 7. gruba office bleaching tekniği ve 4. ve 8. gruba home bleaching tekniği ile ağartma uygulandı. Ağartma işlemi sonrası disklerin tekrar renk ölçümleri yapıldı. Mikrosızıntı deneylerinde yeni çekilmiş, çürüksüz ve restorasyonsuz 70 adet üçüncü molar dişinden yararlanıldı. Dişler 10 gruba ayrıldı. 1. ve 6. gruplar kontrol grubu olarak hiç bir işleme tabi tutulmadı. 2. ve 7. grubu oluşturan dişlere ısı-ışık tekniği, 3. ve 8. gruba mikroabrazyon tekniği, 4. ve 9. gruba office bleaching tekniği ve 5. ve 10. gruba home bleaching tekniği ile ağartma uygulandı. Tekniklerin uygulanmasını takiben 4 mm eninde, 2 mm yüksekliğinde ve 2 mm derinliğinde Black V kaviteler hazırlandı. 1-5 gruplar Charisma121 kompozit rezinle, 6-10 gruplar Silux Plus kompozit rezinle restore edildi. Boya penetrasyonu yöntemi ile mikrosızıntı testine tabi tutuldu. Sızıntı skorları X25 büyütmede polarize ışık mikroskobunda değerlendirildi. Bağlanma deneyinde 70 adet yeni çekilmiş, çürüksüz ve restorasyonsuz üçüncü büyükazı dişlerden yararlanıldı. Dişler 2,5 mm kalınlığında inceltildi. 10 gruba ayrıldı. 1. ve 6. grup kontrol grubu olarak ayrıldı. 2. ve 7. gruba ısı-ışık tekniği, 3. ve 8. gruba mikroabrazyon tekniği, 4. ve 9. gruba office bleaching tekniği ve 5. ve 10. gruba home bleaching tekniği ile ağartma uygulandı. Ağartma uygulanan dişlerin yüzeylerine Scotchbond Multipurpose uygulandıktan sonra, 6 mm çapında, 3 mm kalınlığında teflon kalıp yardımı ile 1-5 gruba Charisma kompozit resin ve 6-10 gruba Silux Plus kompozit resin uygulandı, örnekler Hounsfield Tensometer cihazı kullanarak 2 mm/dk hız ile makaslama işlemi uygulandı. Sonuçların istatistiki değerlendirilmesinde, mikrosızıntı deneyi için Khi- Kare testi, mikrosertlik, renk değişimi ve bağlanma deneylerinde ise Tek Yönlü ANOVA ve Duncan testi uygulandı. Sertlik deneyi sonuçlarında her iki kompozit resin üzerinde ısı-ışık tekniği ve mikroabrazyon tekniği ile ağartma uygulandığında, sertlik değerlerinde azalma meydana geldi. Mikrodolduruculu kompozit rezinlerde, hibrit kompozitlere göre sertlik değerlerinde düşme gözlendi. Renk değişimi deneyi sonuçlarında, hibrit kompozit rezinlerde mikroabrazyon tekniği, mikrodolduruculu kompozit rezinlerde ise ısı-ışık tekniği ve mikroabrazyon tekniği uygulanan gruplarda renk açılımı meydana geldi. Mikrodolduruculu ve hibrit kompozit rezinler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu. Mikrosızıntı deneyi sonuçlarında, iki kompozit rezinde de ısı-ışık tekniği ve mikroabrazyon tekniği kullanılan gruplarda mikrosızıntının daha fazla olduğu saptandı. Materyaller karşılaştırıldığında ise sadece mikroabrazyon tekniğinde istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu. Bağlanma deneyi sonuçlarında, hibrit kompozit rezinlerde, ısı-ışık tekniği ve mikroabrazyon tekniğinde, mikrodolduruculu kompozit rezinlerde, ısı-ışık tekniği ve office bleching tekniğinde bağlanma değerlerinde azalma saptandı. Mikrodolduruculu ve hibrid kompozit rezinlerin materyal olarak bağlanma değerleri karşılaştırıldığında ise azalma değerinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptandı. Anahtar Sözcükler: Vital ağartma, kompozit, mikrosertlik, renk değişimi, mikrosızıntı, bağlanma kuvveti