H.1265 (M.1849) devlet salnamesine göre Osmanlı idari yapısı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2007
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BARIŞ ARSLAN
Danışman: HAMİYET SEZER FEYZİOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tezde Osmanlı devlet teskilatı incelenmistir. Çalısmamızda 1849 tarihli Osmanlı Devlet Salnamesi esas alınmıstır. Temel amaç, 1839'da ilan edilen Tanzimatın devlet teskilatına ne derece yansıdıgını ortaya koymaktır. Tezimiz yedi bölümden olusmaktadır. I. bölümde, Saray ve merkez teskilatında bulunan üst düzey memuriyetler (Mabeyn-i Hümayun, Amedi-i Divan-ı Hümayun, Menasıb-ı Divaniyye, Zabitan-ı Aklam) hakkında bilgi verilmistir. Ayrıca, devlet yönetminde etkili olan meclisler (Meclis-i Vükela, Meclis-i Vala, v.b.) ve bunların çalısanları hakkında bilgiler vardır. II. bölüm askeri teskilat ile ilgilidir. Burada Osmanlı ordusunun teskilatı, ordu merkezleri, görev alanları anlatılmaktadır. Bu orduların ordu meclisleri ve görevlileri belirtilmistir. lmiye sınıfı hakkında bilgi III. bölümde verilmistir. Salnameye göre ilmiye sınıfına mensup olanların isimleri ve rütbeleri belirtilmistir. Vilayetler ve bunlara baglı sancaklar ile buradaki devlet kadrolarının isim ve ünvanları IV. bölümde anlatılmaktadır. Tanzimat sırasındaki ve sonrasındaki tasra teskilatı karsılastırılmıstır. Osmanlı mparatorugunun dıs iliskileri V. bölümde ele alınmıstır. Osmanlı mparatorlugu'nun yabancı devletlerdeki elçilik, konsoloslukları ile Osmanlı mparatorugunda bulunan yabancı elçilik ve konsolusluklar hakkında bilgi mevcuttur. Avrupa devletleri hakkında bilgiler, dönemin Avrupa devletlerinin yüzölçümleri, gelirleri ve askeri kuvvetleri VI. bölümde anlatılmıstır. Osmanlı mparatorlugunda çalısan yerli ve yabancı posta teskilatları, bunların güzergahları ve çalısma günleri VII. bölümde anlatılmıstır. Tezin sonunda ek olarak, genel bir degerlendirme ile özet ve bibliyografya bulunmaktadır.