SU KISITI KOŞULLARINDA YÜZEYALTI DAMLA SULAMA İLE SULANAN YONCANIN VERİM VE SU KULLANIM ETKİNLİĞİNİN BELİRLENMESİ

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARIMSAL YAPILAR VE SULAMA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞBA YETER

Danışman: YUSUF ERSOY YILDIRIM

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada, diğer kültür bitkilerine oranla suya gereksinimi daha yüksek olan yoncada, farklı sulama suyu uygulamaları altında yüzeyaltı damla sulama yöntemi kullanılarak su kullanım etkinliğinin belirlenmesi amaç edinilmiştir. Araştırma, tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak 4 farklı sulama suyu düzeyi (S1: %100 ETc, S2: %80 ETc, S3: %60 ETc, S4: %40 ETc) olacak şekilde 2016-2019 yılları arasında 3 yıl süreyle Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Haymana Araştırma ve Uygulama Çiftliği'nde yürütülmüştür. Sulama suyu uygulamaları için öncelikle FAO Penman Monteith eşitliğinden yararlanılarak ETo değerleri iklim istasyonundan otomatik olarak hesaplanmış ve bu veriler bitki katsayısı (Kc) ile düzeltilerek ETc değerleri elde edilmiştir. Günlük ETc değerinin birikimli toplamı, 60 cm toprak derinliğindeki kullanılabilir su tutma kapasitesinin %30±5' ine ulaştığında, birikimli ETc değeri kadar sulama suyu uygulaması yapılmıştır. Araştırmada, konulu sulama suyu uygulamalarının başladığı 2017 yılında 181-453 mm, 2018 yılında 171-427 mm arasında ve 2019 yılında ise 172-431 mm arasında sulama suyu uygulanmıştır. Mevsimlik bitki su tüketim değerleri ise 2017 yılında 391-617 mm, 2018 yılında 448-710 mm ve 2019 yılında 406-631 mm arasında hesaplanmıştır. Biçimlerden elde edilen verim değerleri 2017, 2018 ve 2019 yıllarında uygulanan sulama suyu miktarına bağlı olarak en yüksek S1 konusundan elde edilirken en düşük verim ise S4 konusundan elde edilmiştir. Yetiştirme sezonu içerisinde elde edilen yeşil ot verim değeri 2017 yılında 3408-5064 kg da-1, 2018 ve 2019 yıllarında sırasıyla 3416-5093 kg da-1 ve 3715-5114 kg da-1 arasında değişim göstermiştir.