Basketbolda kişi sayısına göre değişen dar alan oyunlarının şut performansına akut etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SPOR BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUGAY DURMUŞ
Danışman: FIRAT AKÇA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Basketbol; aerobik ve anaerobik kapasitelerin eşit yükler üstlendiği, fiziksel ve fizyolojik kapasitenin yanı sıra teknik becerinin ve taktik uygulamaların da performansın önemli belirleyicisi olduğu dinamik bir spordur. Bu araştırmanın amacı basketbolda kişi sayısına göre değişen dar alan oyunlarının şut performansına akut etkisini araştırmaktır. Araştırmada; yaşı 19,75 ± 0,75, boy uzunluğu 184,75 ± 7,09, vücut ağırlığı 80,5 ± 10,48 olan 12 erkek katılımcı yer almıştır. Katılımcılar farklı günlerde olmak üzere, 4'er dakikalık üç periyorluk 2'ye2, 3'e 3 ve 4'e 4 oynanan dar alan oyunlarına ve basketbol sahasındaki düz koşulara katılmışlardır. Dar alan oyunlarının ve düz koşuların ardından akut etkilerin belirlenmesi amacıyla şut isabeti testleri yapılmıştır. Yapılan testler sırasında katılımcıların kalp atım hızı verileri Polar Team 2 (Polar Electro, Finland) sensörleri ile kaydedilmiştir. Gerçekleşen testlerin ardından her katılımcıdan Borg algılanan zorluk ölçeğine göre yorgunluk düzeylerini puanlamaları istenmiştir. Dar alan oyunlarının ve düz koşuların şut performansına akut etkisini belirlemek için tek yönlü varyans analizi, dar alan oyunlarındaki ve düz koşulardaki ortalama KAH'ın, algılanan zorluk derecelerinin ve şut isabetlerinin karşılaştırmasında tekrarlı ölçümlerde tek yönlü varyans (repeated measures) analizi, dar alan oyunları ve düz koşulardaki KAH ile algılanan zorluk derecesi ve şut isabeti parametreleri arasında ilişki olup olmadığını belirlemek için Pearson korelasyon analizi uygulanmıştır. Tüm analizlerde anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Analiz sonuçlarında; 2'ye 2 dar alan oyunlarının akut şut performansa etkisi olduğu, 2'ye 2 dar alan oyunlarındaki KAH'ın anlamlı farklılık gösterdiği, 2'ye 2 oynanan dar alan oyunlarında KAH'ın ve şut isabeti arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu, düz koşular ardından yapılan şut isabeti testinin anlamlı bir farklılık gösterdiği, 2'ye 2 oynanan dar alan oyunlarında algılanan zorluk derecesinin anlamlı bir farklılık gösterdiği, 3'e 3 oynanan dar alan oyunlarında KAH ve algılanan zorluk derecesi arasında anlamlı bir ilişki olduğu bulgularına ulaşılmıştır. Basketbolda 2'ye 2 formatında oynanan dar alan oyunlarının akut şut performansı üzerinde etkisi bulunmuştur. Yapılacak çalışmalarda dar alan oyunlarının sezonluk antrenman programlarına dahil edilerek uzun vadeli etkileri araştırılabilir.