KUZU KARKASLARINDA STAPHYLOCOCCUS AUREUS'UN VARLIĞI, ENTEROTOKSİJENİK ÖZELLİKLERİ VE ANTİBİYOTİK DİRENÇLİLİĞİNİN BELİRLENMESİ
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, GIDA HİJYENİ VE TEKNOLOJİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ERDİ ŞEN
Danışman: HAYDAR ÖZDEMİR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, kuzu karkaslarında Staphylococcus aureus'un varlığı ve izolatların enterotoksijenik özellikleri ile antibiyotik dirençliliklerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla Ankara'da bulunan farklı hipermarketlerin depolarındaki 150 kuzu karkasından sünger swap tekniği ile örnekler alınmıştır. Alınan örnekler öncelikle fenotipik olarak koagulaz pozitif stafilokoklar ile S. aureus yönünden analiz edilmiştir. Daha sonra, fenotipik olarak S. aureus olarak belirlenen izolatlar PCR tekniği ile doğrulanmıştır. Doğrulanan S. aureus izolatlarında PCR tekniği kullanılarak enterotoksin genleri ile mecA ve mecC genleri araştırılmıştır. Ayrıca izolatların 10 farklı antibiyotiğe karşı antibiyotik direnç profilleri belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucu 150 adet kuzu karkasından 46'sı (% 30,66) koagulaz pozitif stafilokok ve 31'i (% 20,66) S. aureus ile kontamine bulunmuştur. Bu çalışmada PCR tekniği ile doğrulanan 42 adet S. aureus izolatından 30'unun (% 71,4) enterotoksijenik özellikte olduğu tespit edilmiştir. Enterotoksijenik özelliğe sahip bu S. aureus izolatlarının 7'sinde (% 23,3) sea, 12'sinde (% 40) seb, 7'sinde (% 23,3) sec, 5'inde (% 16,6) sed, 13'ünde (% 43,3) ise see geni saptanmıştır. Yine bu çalışmada 42 adet S. aureus izolatından hiçbirinde mecC geni bulunmazken, 2'sinde (% 4,7) ise mecA geni pozitif olarak saptanmıştır. Bu çalışmada agar difüzyon yönteminin sonucuna göre izolatların tamamı en az bir veya daha fazla antibiyotiğe karşı dirençli bulunmuştur. Elde edilen sonuçlara göre, 42 S. aureus izolatının 30'u (% 71,4) penisiline, 8'i (% 19) tetrasikline, 30'u (% 71,4) eritromisine, 2'si (% 4,7) sülfametoksazol-Trimetoprime, 5'i (% 11,9) oksasilin ve sefoksitine, 1'i (% 2,3) kloramfenikole, 6'sı (% 14,2) gentamisine ve 17'si (% 40,4) klindamisine karşı dirençli bulunmuştur. Siprofloksasine karşı ise S. aureus suşlarının tümü duyarlı bulunmuştur. Sonuçlar enterotoksijenik S. aureus izolatlarının gıda intoksikasyonlarında önemli olabileceğini ortaya koymaktadır. Bu nedenle HACCP ve GMP sistemlerinin etkin bir şekilde uygulanması, halk sağlığının korunması ve hijyenik kuzu eti üretimi için kontaminasyonun önlenmesinde önemli olacaktır.