Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgisi (TPAB) yeterlikleri: Bir karma desen araştırması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SPOR BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NAZLI YANAR

Danışman: Semiyha Tuncel

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma da amaç beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgi yeterliklerinin çeşitli değişkenler arasında bir farklılık olup olmadığının ortaya konmasıdır. Nicel ve nitel verilerin birlikte kullanıldığı bu araştırmada karma yöntem araştırma tasarımından sıralı açıklayıcı desen kullanılmıştır. Çalışmanın araştırma grubuna nicel bölümde 712 nitel bölümde 26 öğretmen katılmıştır. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) Yeterlilik Ölçeği ve yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Elde edilen nicel veriler Jamovi 2.0.0 programında %5 hata payı ve %95 güven aralığında analiz edilmiştir. Nicel verilerin analizinde eğitim durumu, kurum türü, kurumda teknolojiye erişim ve teknoloji kullanım seviyesi ikili karşılaştırmalarında parametrik testlerden bağımsız örneklem t-testi, cinsiyet değişkeninde ise non-parametrik testlerden Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Yaş grubu, derse girilen kademe, hizmet süresi ve görev bölgesi karşılaştırmalarında ise parametrik testlerden Tek Yönlü Varyans Analizi (One Way ANOVA) kullanılmıştır. Elde edilen nitel veriler ise MaxQda programında analiz edilmiştir. Araştırmanın nicel veri bulgularına göre beden eğitimi öğretmenlerinin TB, TAB, TPB ve TPAB alt boyutlarında erkek öğretmenlerin puan ortalamaları, kadın öğretmenlerin puan ortalamalarından istatistiksel açıdan anlamlı derecede daha yüksek olduğu görülmüştür. 21-30 yaş arası grupta yer olanlara karşı, 51 ve üzeri yaş aralığında olan öğretmenlere göre istatiksel açıdan anlamlı fark ortaya çıkmıştır (p<0,05). TB, TAB, TPB ve TPAB alt boyutlarında yüksek lisans mezunlarının puan ortalamaları, lisans mezunlarının puan ortalamalarından istatistiksel açıdan anlamlı derecede daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. TPAB alt boyutunda özel eğitim kurumda çalışanların puan ortalamaları, devlet kurumunda çalışanların puan ortalamalarından istatistiksel açıdan anlamlı derecede daha yüksektir (t=-2,027, p=0,04). Beden Eğitimi öğretmenlerinin PB ve TAB alt boyutunda çalıştığı kurumda teknolojiye erişebilenlerin puan ortalamaları, teknolojiye erişemeyenlerin puan ortalamalarından istatistiksel açıdan anlamlı derecede daha yüksek olduğu saptanmıştır. TPAB ve alt boyutlarında yeterli teknoloji bilgisine sahip olanların puan ortalamaları, yetersiz teknoloji bilgisine sahip olanların puan ortalamalarından istatistiksel açıdan anlamlı derecede daha yüksektir. Hizmet süresi değişkenine göre 10 yıl ve daha az hizmet süresine sahip olan öğretmenlerin TB alt boyutu anlamlı derecede yüksek çıkmıştır. PAB alt boyutunda ise 21 yıl ve daha fazla hizmet süresine sahip olan öğretmenlerin anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edilmiştir. Görev bölgesi değişkenine göre TB alt boyutunda istatiksel açıdan anlamlı fark tespit edilmiştir (p<0,05). Nitel veri bulgularına göre cinsiyet, yaş ve hizmet süresine göre farklılıklar saptanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğretmenlerin TPAB yeterlilikleri cinsiyet, yaş, eğitim düzeyleri, kurum türü, teknolojiyi kullanma seviyesi ve hizmet süresine göre etkilendiği sonucuna varılmıştır.