Hemodiyaliz hastalarında parenteral vitamin C tedavisinin eritropoetin yanıtına etkisi


Tezin Türü: Tıpta Yandal Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2001

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KENAN KEVEN

Danışman: ŞEHSUVAR ERTÜRK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET Son dönem böbrek yetmezliği bulunan hastalarda anemi oldukça sık karşılaşılan bir sorundur. Aneminin temel nedeni eritropoetin eksikliği olup en etkin tedavi EPO uygulamasıdır. Beraberinde demir eksikliğinin sık olarak bulunması, EPO ile birlikte demir tedavisinin de uygulanmasını gerektirmektedir. EPO'nun pahalı bir tedavi olması son yıllarda EPO'ya ek diğer tedavi seçeneklerinin gündeme gelmesine yol açmıştır. Bu amaçla C vitamini uygulaması, EPO'ya ek olarak sınırlı sayıda çalışmada etkin bulunmuş bir alternatif tedavi olarak gösterilmektedir. Bu çalışmada kronik hemodiyaliz tedavisi uygulanan 60 hasta randomize edilerek, bir gruba C vitamini haftada 3 gün 500 mg intravenöz olarak uygulanmış ve diğer grup plasebo olarak 6 ay prospektif izlenmiştir. Bazal değerlendirmelerde her iki grup arasında demografik, hematolojik ve biyokimyasal parametreler arasında anlamlı farklılık bulunmazken, her iki grupta bazal ve altıncı ay sonuçlan değerlendirildiğinde; C vitamini uygulanan hastalarda hematokrit düzeyi (%29.5±3.5 - %32.0±4.7, p=0.019) ve TS anlamlı olarak artmış (%28.2±10.0 - %38.4±19.0, p=0.008), EPO dozu ise anlamlı olarak azalmıştır (147.7+64.8 - 123.9+74.3, p=0.011). EPOdozu/hematokrit oranı ile tanımlanan EPO gereksinimi de anlamlı olarak azalmıştır (p=0.003). Plasebo grubunda tüm bu parametreler değişmemiştir. C vitamini uygulanan grupta EPO doz ve gereksirıimindeki değişme ile tedavi öncesi CRP düzeyi arasında anlamlı korelasyon saptanmış, CRP ne kadar yüksek ise EPO doz ve gereksiniminde azalmanın o kadar düşük olduğu bulunmuştur (sırası ile pO.0001 ve p=0.019). Sonuç olarak, parenteral C vitamini tedavisinin hemodiyaliz hastalarında EPO etkinliğini artıran, güvenli ve ucuz bir tedavi yöntemi olduğu kanısına varılmıştır. 31