Kosova Radyo ve Televizyonu'nda Türkçe yayınlar: Yugoslavya Döneminden Kosava Cumhuriyeti'ne
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SERPİN EMRUŞİ
Danışman: Engin Sarı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kosova'dan Osmanlı devleti çekildikten sonra bölge Sırbistan hakimiyeti altına girmiştir. İkinci Dünya savaşından sonra Sosyalist bir rejim ile yönetilmeye başlayan Yugoslavya'da özyönetim deneyimi yaşanmış ve farklı ulusların hakları tanınmıştır. Kosova Türkleri bakımından 1951 tarihi büyük bir öneme sahiptir. Bu tarihte Kosovalı Türklerin varlığı tanınmış ve eğitim hakkı verilmiştir.1980 yılında Tito'nun ölümünden sonra Miloşeviç siyaset sahnesinde iken, Türklerin kazandığı hakları 1989'da ortadan kaldırılmıştır. 1999'da NATO'nun Yugoslavya'ya yönelik bombardımanı sonucu Sırp güçleri Kosova'dan çekilmek zorunda kalmış ve bölge UNMIK'in yönetimine girmiştir. Bu dönemde Kosova Türkleri 1974 Anayasasındaki haklarını koruyamamış olsalar da, UNMIK düzenlemelerinde Kosova Türkleri hakkında çok sayıda madde yer almıştır. Kosova 17 Şubat 2008'de bağımsızlığını ilan etti. 15 Haziran 2008'de yürürlüğe giren Kosova Anayasasında Türkçe Kosova çapında resmi dil olma özelliğini sağlayamazken, eğitim hakkı, bazı bölgelerde Türkçe'nin resmi kullanılması hakkı gibi bazı hakları garanti altına alınmıştır.Balkanlardaki Türk medyası bu topraklardaki Türk kimliği gibi eskiye dayanır. 1960 yıllara kadar yazılı basın görsel medyanın yerini almıştır. O dönemden önce birçok yazılı Türkçe gazete ve dergi, Türk halkının varlığını yansıtmak ve bilinçlendirmek amaçlı yayınlanmıştır. Sırbistan Radyo ve Televizyonu çatısı altında Priştine Radyo ve Televizyondaki gelişmeler ise yönetim şekilleri ile paralel olarak değişiklik göstermiştir.Priştine Radyo ve Televizyonu rejim dahilinde, çalışmalarını her zaman en üst noktaya ulaştırmayı hedefleyerek, Kosova'daki Türk halkına kendi dillerinde haber alma, bilgilendirme olanağını sunmuştur. 1969 Türkçe Radyo yayınları ve 1974 Türkçe Televizyon yayınları ?Priştina Radyo Televizyonu? adı altında 1990 yılına dek giderek genişleyerek gelişme göstermiştir.1999 yılından sonra Kosova Radyo Televizyonu olarak değişim sürecine girmiştir. Günümüzde ise Kosova'da demokrasinin bir gereği olarak görülen medya kuruluşları, nicelik olarak yeterli olmasına rağmen nitelik açısından gelişme aşamasındadır. Kosova'nın demokrasisi olduğu gibi medya sektörü de ağır aksak çalışmakta ve gerek profesyonelleşme gerekse yayıncılık alanlarında halen yetersiz olarak görülmektedir.