Ergenlerin sağlık okuryazarlığı ile sağlık algısı, tutumu ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NURAN YULU
Danışman: Figen Işık Esenay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tanımlayıcı tipte olan bu çalışma ergenlerin sağlık okuryazarlığını belirlemek ve bu düzey ile sağlık algısı, tutumu ve sağlıklı yaşam biçimi davranışı arasındaki ilişkiyi saptamak amacıyla yapılmıştır. Araştırma Eylül 2019- Kasım 2019 tarihleri arasında 7 okulda gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini oluşturan Ankara ilinin merkez ilçelerine bağlı devlet liselerinde okuyan 770 öğrenci araştırmaya katılmıştır. Merkez ilçeler kümeleri oluşturmuştur. Her bir kümeden yeteri kadar öğrenci sayısına ulaşıldığında lise seçimi de sonlandırılmıştır. Liseler basit rastgele örneklem yöntemi ile seçilmiştir. Bir sınıftan araştırmaya katılacak öğrenci sayısı hesaplanırken heterojen bir örneklemin olması hedelenmiş ve hem sınıf düzeyine hem de alanlara göre tabakalandırma yapılmıştır. Öğrenci seçimi basit rastgele örneklem yöntemine göre yapılmıştır. Veri toplamada Sağlık Okuryazarlık Ölçeği, Sağlık Algısı Ölçeği, Sağlık Tutum Ölçeği, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları II Ölçeği ve sosyo-demografik bilgi formu kullanılmıştır. SPSS 20.0 paket programı kullanılarak, sosyodemografik özelliklerin değerlendirilmesinde sayı ve yüzdelik; bağımsız iki grup ortalamasının karşılaştırılmasında t testi; SOYÖ ile STÖ, SAÖ, SYBDÖ II ortalamalarının karşılaştırılmasında tek yönlü varyans analizi (ANOVA), farkın anlamlı olduğu durumlar için ileri analizlerin yapıldığı Post Hoc testi (Tukey); ölçekler ve alt boyutlar arasındaki ilişkinin belirlenmesi için korelasyon analizi yapılmıştır. Araştırmada ergenlerin sağlık okuryazarlık düzeyi ile sağlık algısı, sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve sağlık tutumu arasında anlamlı düzeyde pozitif yönlü ilişki bulunmuştur (p<0,001). Bu anlamlılık korelasyon analizi ile değerlendirildiğinde sağlık tutumu, sağlık algısı ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları ile pozitif yönlü korelasyon bulunmuştur (sırasıyla r=61, r=67, r=61). Ergenlerin sağlık okuryazarlık düzeyleri arttıkça sağlık tutumu, sağlık algısı ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları da artmaktadır.