Ekonomik öneme sahip bazı üzüm çeşitleri, Amerikan asma anaçları ile bunlara ait klonların aflp'ye dayalı moleküler karakterizasyonu

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BAHÇE BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FUNDA YILMAZ

Danışman: GÖKHAN SÖYLEMEZOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Asma çeşitlerinin tanımlanmasında başlıca sorun Vitis cinsindeki büyük morfolojik ve genetik değişkenlik olup bu durum karışıklık ve belirsizliklere de yol açmaktadır. Bu çalışmada, Türkiye'de klon seleksiyonu yapılmış bazı üzüm çeşitleri ve Amerikan asma anaçları ile bunlara ait klonlar ve referans çeşitler de dâhil olmak üzere toplam 154 birey AFLP tekniği ile tanımlanmıştır. Bu teknikte özellikle, restriksiyon enzimleri (EcoRI/MseI) ve kesim bölgelerine yönelik ikili (di) selektif primerler (ESEL32-MSEL2, ESEL32-MSEL6, ESEL32-MSEL7, AFLPC-MSEL6, AFLPC-MSEL7, AFLPD-MSEL7, AFLPD-MSEL2, ESEL22-MSEL2, ESEL22-MSEL6, ESEL22-MSEL7) kullanılmıştır. Sonuçta polimorfizm oranı %87,8 olarak bulunmuştur. Klonlar ve genotipler arasındaki benzerlik oranlarının %99 ile %39 arasında değiştiği gözlenmiştir. Farklı genotipler arasındaki en yüksek benzerlik oranı %84 ile Bilecik İri Karası ve Kozak Siyahı 198, en düşük benzerlik oranı %39 ile Hafızali ve Siyah Razakı genotiplerinde görülmüştür. Klonlar arasındaki en yüksek benzerlik oranı ise %99 ile Karaerik 15 ve Karaerik 30'da görülmüştür. Bu tez çalışması ile klonal polimorfizm sağlanmıştır. Moleküler filogenetikteki tekniksel ilerlemeler (SNP: Single Nucleotide Polymorphism-Tek Nükleotid Polimorfizmi), mevcut materyalin klonal teyitlerinde ileriye yönelik katkılar sağlayacaktır.