Ekolojik sistem yaklaşımına göre tek ebeveyn kadınların sorunlarının ve ihtiyaçlarının incelenmesi: KKTC örneği


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SOSYAL HİZMET ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BUSE ERZEYBEK ŞEMİ

Danışman: VELİ DUYAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Boşanma tüm dünyada olduğu gibi Kıbrıs'ın kuzeyinde de giderek artan ve aile ve toplum yapısında değişimlere yol açan bir durum olarak görülmektedir. Boşanmış tek ebeveyn kadınların bu süreçte güçlenmesi, bağımsızlaşması ve yeni yaşam süreçlerine uyum sağlaması için sosyal hizmetlere erişmeye ihtiyacı vardır. İhtiyaç duydukları bu sosyal hizmetler, Kuzey Kıbrıs'ta güncel olmayan bir mevzuata dayalı sunulan kamu hizmetleri ve genellikle gönüllülük ilkesiyle çalışan sivil toplum örgütlerinin sunduğu desteklerle sınırlı kalmaktadır. Bu bağlamda bu çalışmanın temel amacı, Kıbrıs'ın kuzeyinde yaşayan boşanmış tek ebeveyn kadınların sosyal çevre ile etkileşimleri sonucunda yaşadıkları sorunların ve sosyal hizmet gereksinimlerinin insani gelişimin beş boyutu olan fiziksel, bilişsel, duyuşsal, sosyal ve tinsel açılardan incelemektir. Nitel araştırma yöntemi ile gerçekleştirilen çalışma, fenomonolojik yaklaşım modelinde kartopu tekniği tasarlanmıştır. Toplam 21 kişiyle derinlemesine görüşmeler yapılarak veriler elde edilmiştir. Veriler MAXQDA-2022 nitel veri analiz programı kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda aile ve sosyal çevre desteğinin kadınların boşanma sonrası süreçlere uyum sağlamada önemli olduğu, kültürdeki hakim ataerkil yapının ve toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin yaşamın her alanında hem bir birey hem de anne olarak karşılarına güçlükler çıkardığı, ülkedeki sosyal politikaların ve yasal düzenlemelerin, sosyal hizmet uygulama alanlarının eksikliği ve yetersizliğinin hayatlarını zorlaştırdığı sonuçları ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda ekolojik sistem yaklaşımı odağında mikro, mezzo, ekzo, makro ve krono sistemler düzeyinde yaşanılan sorun alanları belirlenip her düzey için müdahale önerisinde bulunulmuştur.