Mogan Gölü Havzası (Ankara) yüzey ve yeraltı sularının kararlı izotop içeriklerinin (δ18o ve δ2h) incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BEYZANUR KARADEMİR

Danışman: Şebnem Arslan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasının amacı, Mogan Gölü Havzası'nda bulunan yüzey ve yeraltı sularının δ18O ve δ2H içeriklerinin belirlenmesi, havzaya düşen yağışın izotopik içeriğinin yıl içerisindeki değişimi ile su örneklerinin δ18O ve δ2H içeriklerinin mevsimsel değişimleri arasındaki ilişkinin ortaya konması, yeraltı sularının beslenim yüksekliklerinin belirlenmesi ve Mogan Gölü ile bu gölü besleyen derelerin δ18O ve δ2H içerikleri üzerindeki buharlaşma etkisinin mevsimsel olarak ortaya konmasıdır. Yağışlı ve kurak dönemde arazi çalışmalarında pH, EC, çözünmüş oksijen, sıcaklık gibi fizikokimyasal parametreler yerinde ölçülmüştür. Kurak dönemde tüm su noktaları için δ18O içerikleri 3.13‰ ile -14.21‰ arasında değişirken, δ2H içerikleri 1.48‰ ile -99.11 ‰ arasında değişmiştir. Tüm veriler birlikte değerlendirildiğinde tez sahasında örneklenen yüzey sularının farklı mevsimlerde farklı oranlarda buharlaşma etkisinde olduğu; yeraltı suyu noktalarının farklı yüksekliklerden beslendiği ve farklı dolaşım sürelerine sahip olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca derin yeraltı suyu kuyularında oldukça derin dolaşımlı bir yeraltı suyu sisteminin varlığı tespit edilmiştir. Bu sistemin günümüz iklim koşullarından daha soğuk olan farklı dönemlerde beslenmiş olabileceği düşünülmektedir.