İklim değişikliğinin Konya ilinde buğday (Triticum) verimine olası etkilerinin tahmin edilmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARIM MAKİNELERİ VE TEKNOLOJİLERİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SAVAŞ KUŞCU

Danışman: UFUK TÜRKER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışması Konya ilinde iklim değişikliğinin buğday verimine olası etkilerinin tahmin edilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma Tarımsal Teknoloji Transferi için Karar Destek Sistemleri (DSSAT) bitki büyüme modelleri kullanılarak yürütülmüştür. 2017-2018 yıllarında Konya koşullarında Karahan-99 buğday çeşidi kullanılarak yürütülen bu çalışmada ilgili bölgeye ait toprak, bitki ve bitki bakım işlemleri verileri ile meteorolojik gözlem değerleri kullanılmıştır. İklim projeksiyonları olarak, RCP4.5 ve RCP8.5 senaryoları temelinde 3 Küresel İklim Modeline (HadGEM2-ES, MPI-ESM-MR, GFDL-ESM2M) ait 20 km, çözünürlüklü veri setleri kullanılmıştır. Gelecek döneme ait senaryolar için 2020-2040, 2041-2070, 2071-2098 olmak üzere üç ayrı periyotta değerlendirme yapılmıştır. Çalışmanın ilk kısmında 2017 ve 2018 yılları verileri ile DSSAT modelinin kalibrasyon ve tahmin kabiliyetleri belirlenmiştir. İkinci kısımda; iklim projeksiyonu verileri bitki simülasyon modeline girdi olarak kullanılarak iklim değişikliklerinin kışlık buğday verimi üzerine olası etkileri ortaya konulmuştur. Çalışma sonuçlarına göre Konya ilinde kuru tarım koşullarında buğday veriminde azalışların olacağı tahmin edilmektedir. Kuru tarım koşullarında RCP4.5 senaryosuna göre gelecek dönemlerde %11-13; RCP8.5 senaryosuna göre ise %17-19 aralığında verim düşüşleri olacağı düşünülmüştür.